
遍知贝玛嘎波大师教言集PK49ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་བཞུགས་སོ།།
8-708
༄༅། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་བཞུགས་སོ།།
༄། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་པོ།
༄༅། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་བཞུགས་སོ། ། ༄༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨ་བྷི་དྷརྨ་བི་བྷརྻ་ཀཱ་རི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྒྲུབ་བྱེད་གོམས་ལས་མི་གནས་མྱང་འདས་དབྱིངས། །ཉིད་ཞུགས་ལམ་གསུམ་དེ་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས། །ཀུན་ལས་བཏུས་པ་འདིར་
ཆུད་འདིས་དེ་ནི། །རྣམ་པར་འབྱེད་པས་མན་ངག་ཉིད་དུ་བཤད། ། མངོན་དུའི་ཕྱིར་དང་ཡང་ཡང་ཕྱིར། །ཟིལ་གནོན་རྟོགས་ཕྱིར་མངོན་པའི་ཆོས། །དོན་དང་བརྡ་ཡིས་རབ་ཕྱེ་བ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་ངེས་པས་
བསྟན། །དུ་དང་ཅི་ཕྱིར་ཉེར་ལེན་དང་། །མཚན་ཉིད་དེ་ཡི་རྣམ་གཞག་དང་། །གོ་རིམ་དོན་དང་དཔེ་དབྱེ་དང་། །བསྡུས་དང་མཚུངས་ལྡན་ལྡན་པ་དང་། །བདེན་དང་ཆོས་ཐོབ་འབེལ་གཏམ་མོ། །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཞེ་ན། །
8-709
ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་བཅོ་བརྒྱད། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལེགས་པར་གསུངས། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་ཁམས་སྐྱེ། །ལྡན་པའི་ཆོས་ཀྱིས་གདགས་པར་མཛད། །ཉེར་ལེན་འདུན་དང་འདོད་ཆགས་ཏེ། །མ་འོངས་ད་ལྟའི་ཕུང་
པོ་ནི། །མངོན་པར་འགྲུབ་དང་ཡོངས་མི་གཏོང་། །བདག་གི་གཞི་ལྔ་བརྗོད་ཕྱིར་དང་། །ལུས་དང་ཡོངས་སུ་གཟུང་གཉིས་ཀྱིས། །འདས་དང་ད་ལྟའི་ཉེར་སྤྱོད་དྲུག །འཛིན་ཕྱིར་གཉིས་ཉིད་མ་འོངས་པའི། །རྣམ་ཤེས་དྲུག་
གི་སྐྱེ་སྒོའི་ཕྱིར། །ཕུང་པོ་བཏགས་ཡོད་ཕྱིར་ངོ་བོ། །བརྗོད་པས་དམིགས་ཀྱིས་དབྱེ་མི་ནུས། །འོན་ཀྱང་དེ་རྟེན་གྱི་བརྗོད་པས། །དེའི་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཕྱིར་རོ། །རེག་ཡུལ་དཔྱད་གཟུགས་རུང་མྱོང་བ། །འདུས་
ཏེ་ཤེས་བྱེད་དམིགས་ལ་སེམས། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོན་ངོ་ཙམ། །དམ་པར་ཤེས་བྱེད་གཟུགས་སོགས་མཚོན། །བྱུང་བའི་ཉེར་སྤྱོད་འཛིན་པ་ཁམས། །གནས་དང་ཡུལ་དང་རང་མཚན་སྒོས། །དབང་ཡུལ་རྣམ་ཤེས་ཁམས་ཐམས་
ཅད། །མ་བྱུང་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་སྒོ། །སྐྱེ་མཆེད་དབྱེ་རྣམས་གནས་དམིགས་པས། །གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འབྱུང་ཆེན་བཞི། །དེ་རྒྱུར་བྱས་གཟུགས་བཅུ་གཅིག་གོ །རྣམ་ཤེས་རྟེན་གཟུགས་དང་བ་དབང་། །དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་
དོན་ཞེས་བྱ། །གཟུགས་འདིར་ཁ་དོག་ཉེར་གཅིག་བཞི། །སྒྲ་ནི་བཅུ་གཅིག་དྲི་དྲུག་རོ། །བཅུ་གཉིས་རེག་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ། །ཉེར་གཉིས་ཆོས་སྐྱེའི་གཟུགས་ལྔ་དེའི། །ཡང་དག་བླངས་པ་རིག་བྱེད་མིན། །རྣམ་རིག་བྱེད་དང་ཏིང་འཛིན་བྱུང་། །
8-710
བཏགས་ཡོད་བསྟན་མེད་ཐོགས་མེད་པ། །ཚོར་བ་གནས་ངོ་རྟེན་བསྡུས་དང་། །ཚུལ་གཉིས་སྤང་གཉེན་དབྱེ་བས་དྲུག །གསུམ་གཉིས་གཉིས་དང་ཡང་གཉིས་སོ། །གཟུགས་ན་སྣ་ལྕེའི་འཁོར་ཚོར་དང་། །ཡིད་སེམས་ཟང་ཟིང་མེད་
དུཿཁ། །ཞེན་རྟེན་གསུམ་མེད་གཉིས་ནས་སྡུག །གསུམ་དགའ་བཞི་ན་བདེ་གོང་མར། །དབང་ཤེས་ལྔ་དང་ལུས་ཚོར་མེད། །འདུ་ཤེས་ངོ་བོ་གནས་དམིགས་པས། །ལྔ་དྲུག་དྲུག་གོ་འདུ་བྱེད་ལ། །དགེ་ཉོན་གནས་སྐབས་
ལ་སེམས་པས། །སེམས་པ་གཙོར་བཞག་དེ་དྲུག་དབྱེ། །ཉེར་སྤྱོད་ཐ་སྙད་འདོགས་དངོས་ཕྱིར། །ཚོར་འདུ་ཕུང་པོ་ལོགས་སུ་སྨོས། །གཞན་རྩོད་རྩ་བར་གྱུར་སོགས་འདོད། །དེ་མིན་རྣམས་དང་ལྡན་པ་མིན། །ཐམས་ཅད་
ཕལ་པའི་འདུ་བྱེད་དོ།

遍知贝玛嘎波大师教言集PK49《法性辨析论》
8-708
《法性辨析论》
第一品：阐述一切法之相
《法性辨析论》
梵文：अभिधर्मविभर्याकारिका (Abhidharma Vibharyā Kārikā)
藏文：ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ།
汉译：法性辨析颂
礼敬文殊童子！
由修持成就而入无住涅槃境界，
已入三道之中，向彼作礼，
于此汇集诸法，以
辨析方式，将作为教授解说。
为现前、为反复、
为降伏了知故，是为胜法。
以义理与名相分析，
以确定相性而宣说。
数量、缘由、所取、
性相、建立、
次第、义理、譬喻分类、
摄集、相应、所具、
谛理、法得与关联论述。蕴界处数量而言，
8-709
五蕴、十八界、
十二处善说。
取蕴、界、处，
由具足法而假立。
所取为欲望与贪爱，
未来与现在之蕴，
成就与不舍离。
为阐述五种我所依，
以身与二种受用，
过去与现在之六种受用，
为执取，故有二种未来
六识生门。
蕴为假立故自性，
由言说所量不能分别。
然而依其所依而言说，
为令了知故。
色为触境、可量、色性，受为领纳，
想为集合了知所缘，心为
明显造作，仅为对境
第一义了知，色等为表相。
已生受用执取为界，
依处、境、自相别，
根、境、识等一切界，
未生识之生门
为处。色性安立分类由四大，
以彼为因的色有十一。
识所依明净色为根，
根之所行境称为尘。
此中色有二十一种颜色四，
声有十一，香有六，味
十二，触之一方面有
二十二，法处色有五种。
彼之真实摄取为无表，
以表色与定所生，
假立、无见、无碍。
受以处、自性、依缘摄、
8-710
两种方式、所断对治分为六，
三、二、二及又二。
色界中无鼻舌相应受，
意识无贪之苦，
贪依三无二乐，
三喜四中有乐，上界中
五根识与身受无。
想以自性、处、所缘
分为五、六、六。于诸行中，
以善烦恼及状态中思，
以思为主，彼有六种分别。
受用、言说、施设事故，
受与想蕴别立。
他宗认为成为争论根本等。
非彼者及不相应，
一切皆为遍行之行。


 །རྫས་ཡུལ་དུས་དང་བྱ་བྱེད་ཀྱི། །ཆོས་གང་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་པ། །སེམས་ལས་འཐོན་པས་སེམས་བྱུང་ངོ་། །དེ་གཉིས་དཔྱད་དཀའ་ཡིད་བརྟན་པའི། །ལུང་དང་རིགས་པས་ཐ་དད་གྲུབ། །
ཚོར་འདུ་སེམས་པ་ཡིད་བྱེད་རེག །ཀུན་འགྲོ་འདུན་མོས་དྲན་ཏིང་ཤེས། །ཡུལ་ངེས་དད་དང་ངོ་ཚ་ཤེས། །ཁྲེལ་ཡོད་མ་ཆགས་ཞེ་སྡང་མེད། །གཏི་མུག་མེད་བརྩོན་སྦྱངས་བག་ཡོད། །བཏང་སྙོམས་རྣམ་མི་འཚེ་
རྣམས་དགེ །འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་དང་། །མ་རིག་ཐེ་ཚོམ་ལྟ་རྩ་ཉོན། །འཇིག་ཚོགས་མཐར་འཛིན་མཆོག་འཛིན་གཉིས། །ལོག་ལྟ་དེ་ལས་སྒྲོ་སྐུར་དང་། །སྔོན་གྱི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ལྟ། །ལྔ་གཟིགས་མཐའ་བསལ་ཐ་ཉི་ཤུར། །
8-711
བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་འཇིགས་ལྟ། །མ་དཔྱད་གཞི་ཅན་དག་ཏུ་བཤད། །ཁྲོ་དང་འཁོན་འཛིན་འཆབ་དང་ཚིག །ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་སྒྱུ་གཡོ་རྒྱགས། །རྣམ་འཚེ་ངོ་ཚ་མེད་ཁྲེལ་མེད། །དམུ་རྒོད་མ་དད་ལེ་
ལོ་དང་། །བག་མེད་བརྗེད་ངས་ཤེས་བཞིན་མིན། །རྣམ་གཡེང་ཉེ་ཉོན་གཉིད་འགྱོད་དང་། །རྟོག་དཔྱོད་གཞན་འགྱུར་དེ་དག་རྣམས། །མཚན་ཉིད་བྱེད་ལས་གཉིས་གྱིས་བཤད། །དང་པོ་བཅུ་དང་དགེ་བའི་བདུན། །རྩ་ཉོན་ལྔ་
ནི་རྫས་ལྷག་མ། །བཏགས་ཡོད་འདོད་ན་མེད་སྦྱངས་པ། །གཟུགས་ན་དྲུག་གསུམ་གཅིག་གཉིས་མེད། །ཁྱད་པར་ཅན་ནས་རྟོག་པ་དང་། །གཉིས་ནས་སྤྱོད་དང་གཡོ་སྒྱུ་ཡང་། །འདོད་དགེའི་སེམས་ལ་རྫས་བཅུ་དྲུག །མ་
འདྲེས་མི་དགེར་བཅུ་གཅིག་དང་། །འདྲེས་དང་བསྒྲིབས་ལ་བཅུ་གསུམ་དང་། །མ་བསྒྲིབས་ལ་བཅུ་གཙོ་ཆེར་ཡིན། །གཟུགས་སེམས་སེམས་བྱུང་གནས་སྐབས་ལ། །བཏགས་པ་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ། །བརྗོད་མེད་ལྡན་པ་མིན་འདུ་
བྱེད། །བཏགས་ཡོད་འདིར་བཞེད་རྫས་འདོད་གཞན། །ཐོབ་དང་འདུ་ཤེས་མེད་སྙོམས་འཇུག །འགོག་སྙོམས་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་། །སྲོག་དབང་རིགས་མཐུན་སྐྱེ་རྒ་གནས། །མི་རྟག་མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་ཚོགས། །སོ་སྐྱེ་འཇུག་པ་
སོ་སོར་ངེས། །སྦྱོར་འབྲེལ་མགྱོགས་པ་གོ་རིམ་དུས། །ཡུལ་གྲངས་ཚོགས་པའོ་གནས་དང་ནི། །ངོ་བོ་གདགས་པ་གསུམ་གྱིས་སོ། །རྣམ་ཕུང་སེམས་བདེ་རྣམ་ཤེས་སོ། ། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་ལེན་རྣམ་ཤེས། །དེ་དག་བག་ཆགས་བསགས་ཕྱིར་སེམས། །
8-712
རྟག་ཏུ་རློམས་སེམས་བདག་ཉིད་ཅན། །དེར་བརྟེན་དེར་དམིགས་ཉོན་མོངས་བཞི། །མཚུངས་ལྡན་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱུར་ཡིད། །ལམ་མངོན་གྱུར་དང་འགོག་ཞུགས་དང་། །མི་སློབ་སར་མིན་ཐམས་ཅད་འགྲོ། །རྣམ་གྲངས་དྲུག་པོ་འགགས་
མ་ཐག །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གནས་དང་ནི། །དམིགས་པ་དང་ནི་གྲོགས་རྣམས་དང་། །ལས་ཏེ་སྒོ་ནི་ལྔ་པོ་ལས། །སེམས་བྱུང་བ་གང་རྣམ་ཤེས་དྲུག །སེམས་ནི་རང་བཞིན་དང་བ་སྟེ། །རྙོག་པར་བྱེད་
པ་ཡིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་དང་བཅས་པའི་ཡིད། །རྟག་ཏུ་བག་ཆགས་འདེབས་པར་བྱེད། །གཟུགས་ཀྱི་དབང་དོན་གཟུགས་ཅན་ཁམས། །ཆོས་སྐྱེའི་གཟུགས་དང་ཕུང་པོ་གསུམ། །ཆོས་ཁམས་ཐ་མས་རྣམ་ཤེས་ཁམས། །འདུས་
མ་བྱས་པ་དོན་མེད་ཕྱིར། །ཕུང་པོར་མ་བཞག་དེ་བརྒྱད་དེ། །དེ་བཞིན་ཉིད་གསུམ་ནམ་མཁའ་དང་། །འགོག་པ་གཉིས་དང་མི་གཡོ་དང་། །འདུ་ཤེས་ཚོར་བ་འགོག་པའོ། །གཟུགས་ལྔ་ཕུང་གསུམ་འདུས་མ་བྱས། །
བཅུ་དྲུག་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་ནོ། །རྣམ་ཤེས་སྐད་ཅིག་དེར་རྒྱུ་ལས། །སྐྱེ་ཕྱིར་དབང་པོའི་མིང་ཅན་འགྱུར། །ཡུལ་ནི་རྒྱུན་བརྟན་དེ་ལྟ་མིན། །འོ་ན་ཉེར་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།

简体中文直译
实体、对境、时间与能作所作之
任何法与心相应者，
由从心中生起而称心所。
此二难以分析但可靠的
由教证与理证成立为相异。
受、想、思、作意、触
遍行，欲、胜解、念、定、慧，
别境，信与惭知，
愧、无贪、无嗔、
无痴、精进、轻安、正念，
舍、不害等为善。
贪欲、忿怒、傲慢与
无明、怀疑、见为根本烦恼。
萨迦耶见、边执见、见取见，
邪见，由此增益损减与
对前际无记之见，
8-711
五种所见除边际为二十种。
我见与我所见为萨迦耶见，
说为无观察所依之见。
忿、恨、覆、恼，
嫉、悭、诳、谄、骄，
害、无惭、无愧、
惛沉、不信、懈怠、
放逸、忘念、不正知、
散乱、随烦恼，睡眠、恶作与
寻、伺为变化，彼等
由性相与作用二者解说。
第一十种与七种善，
五种根本烦恼为实，余者
为假立。若无愿乐
色界中无六、三、一、二。
从殊胜者到寻，
从二者到伺与诳谄亦然。
欲界善心中有十六实，
不杂合不善中有十一，
杂合与有覆中有十三，
无覆中十种为主。
于色、心、心所状态上
假立，非即彼亦非异，
不可说，为不相应行。
此处认为是假立，他宗认为是实体。
得、无想等至、
灭尽等至、无想、
命根、同分、生、老、住、
无常、名、句、文之聚，
凡夫性、趣入、各别决定、
相属、迅速、次第、时间、
处所、数量、和合。由处所与
自性、假立三者。
心、意、识是异名。
阿赖耶、异熟、执持识，
彼等由积集习气故为心，
8-712
恒时我慢自性者，
依彼缘彼四种烦恼，
相应称为染污意。
现起道与入灭以及
非学地之外遍一切处。
六种名相灭已
自性、处所与
所缘以及伴侣，
业为五门，
心所为六识。
心是自性明净，
染污者为意。
带有识的意
恒常熏染习气。
色根境色法界，
法处色与三蕴，
法界最后与识界。
无为法因无义利故
不立为蕴，彼有八：
三种真如、虚空、
二种灭、不动、
想受灭尽。
五色、三蕴、无为
十六为法界。
识刹那从彼因
生起故成根名。
境是相续稳固，不如是
则将成二十一。


 །མཚན་ཉིད་འདྲ་བས་རིགས་
གཅིག་དང་། །བྱ་བ་གཅིག་པས་ཁམས་གཅིག་ཉིད། །དྲི་རོ་རྣམ་ཤེས་གཉིས་མེད་པས། །གཟུགས་ན་བཅུ་བཞི་གཟུགས་མེད་གསུམ། །གཟུགས་ཅན་ཁམས་གང་དེའི་སྐྱེ་མཆེད། །རྣམ་ཤེས་ཡིད་སྐྱེ་ཆོས་ཁམས་ཆོས། །དེ་ཕྱིར་གཟུགས་ཕུང་ཆོས་ཁམས་དང་། །
8-713
ཡིད་སྐྱེ་ཡིས་ནི་ཐམས་ཅད་བསྡུས། །མིག་སོགས་ཁམས་དྲུག་ལ་མུ་བཞི། །འོག་མིག་གོང་ལུས་མེད་དེས་དེའི། །གཟུགས་མཐོང་མ་ཡིན་བསྒྲུབས་ནས་ལྟ། །རང་སའི་ཀུན་ཡིན་ཀུན་མཚུངས་པ། །འདོད་ན་མིག་ས་ལུས་
གསུམ་ཀ །མི་མཚུངས་པ་ཡོད་གཟུགས་ཡུལ་ཡང་། །འདོད་གཟུགས་རང་སར་སྤྱོད་ཡིད་ཀྱི། །ཁམས་གསུམ་ཟག་མེད་ཤེས་དང་གོང་། །སོ་སྐྱེས་རང་ཆོས་འཕགས་ཟག་མེད། །ཟག་མེད་ཡིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ཤེས། །གནས་དང་གནས་
པ་རྟེན་བརྟེན་པ། །ཀུན་ཉོན་རྣམ་པར་བྱང་ཉིད་ཀྱི། །ཕུང་པོ་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་བླུགས། །དབང་པོའི་ཁམས་སྐྱེ་འཇིག་རྟེན་མཐུན། །དེ་རྒྱུར་བྱས་ཡུལ་གནས་བརྟེན་ལ། །རྟེན་འབྱུང་རྣམ་ཤེས་དཔུང་རྒྱས་དང་། །ཁུར་
ཁྱེར་ཕུང་དོན་ས་བོན་དང་། །རང་མཚན་འབྲས་རྒྱུ་བསྡུས་འཛིན་ཁམས། །སྐྱེ་སྒོ་གཉིས་སམ་ལྔས་སྐྱེ་མཆེད། །གཟུགས་ནི་དབུ་བ་རྡོས་སོགས་དཔེས། །ཆོས་ཉིད་བདག་མེད་མཚོན་པ་ཡིན། །རབ་དབྱེ་རྣམ་པ་དང་བསྡུས་
པ། །རྣམ་པའི་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཅིག་རྣམས། །ཇི་ལྟར་དེར་འཇོག་ཏུ་ཞིག་ཡོད། །ཅི་ཕྱིར་བརྟག་པས་དགོས་ཆེད་སྟོན། །དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་བརྗོད་དེ་ལས། །གཞན་ལ་ལྟོས་མེད་རྫས་གྲུབ་བཟློག །བཏགས་ཡོད་ཀུན་ཉོན་
རྣམ་བྱང་གི །དམིགས་དབྱེས་ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་མོ། །བཞི་ལྔ་བཅུ་གསུམ་གྱི་ཤེས་བྱ། །བརྒྱད་ཀྱིས་རྣམ་ཤེས་བྱ་ཡུལ་དྲུག །མངོན་ཤེས་བྱ་བ་གཟུགས་ཅན་དུ། །ཉི་ཤུས་བཞག་འགའ་འབྲེལ་དང་འབྲས། །བཏགས་པ་ལྔས་དངོས་མིག་ཡུལ་དུ། །
8-714
གཏན་ཡོད་རྡུགས་པས་ཐོགས་བཅས་ཏེ། །ཡུལ་དམིགས་སྒྲིབ་ཐོགས་འདིར་ཕྱི་མ། །རྒྱུ་གསུམ་རྣམ་གྲངས་གཅིག་གིས་སོ། །ཉོན་མོངས་ལྷན་འབྱུང་ཟག་བཅས་དང་། །རྩོད་འབྲུ་འགྱེད་པ་འཐབ་བཅས་དང་། །སྲིད་ལུས་ལྷག་ཆགས་ཟང་
ཟིང་བཅས། །འདོད་ཡོན་ལྔར་ཆགས་ཞེན་པ་བརྟེན། །འབྱུང་ཡུལ་ཉོན་མོངས་ཡང་དེ་རྣམས། །སྒོ་དྲུག་གིས་བཅག་ཆོས་གང་ལ། །སྐྱེ་འཇིག་གནས་འགྱུར་སྣང་འདུས་བྱས། །ཁམས་གསུམ་འདས་རྗེས་ལ་དེར་སྣང་། །སྤྲོས་པའི་གནས་
དོན་འཇིག་རྟེན་པ། །དེ་ལྟར་དགུ་མི་ཟློག་དོན་རིམ། །གཟུགས་ཅན་མིན་དང་གཏན་མེད་དང་། །ཐོགས་མེད་ཟག་མེད་འཐབ་མེད་དང་། །ཟང་ཟིང་མེད་དང་མངོན་རྟེན་དང་། །འདུས་མ་བྱས་དང་འཇིག་རྟེན་འདས། །འདས་
དང་ད་ལྟར་ཉེར་བཞི་དགུས། །བསྡུས་པ་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཕྱིར་བྱུང་། །ཡོད་ཀྱང་མ་བྱུང་མི་རུང་བས། །མ་བྱུང་བ་སྟེ་དབང་ལྔས་ཡུལ། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཆོས་དམིགས་འཛིན། །མིག་རྣ་ཡིད་གསུམ་མ་ཕྲད་
པར། །སྣ་ལྕེ་ལུས་ཕྲད་དེ་གསུམ་མཉམ། །མིག་རྣས་ཆུང་མཉམ་ཆ་གསུམ་དང་། །དབང་ཤེས་ད་ལྟ་རང་མཚན་ཉིད། །ཡིད་ཤེས་དུས་གསུམ་གཉིས་ཀ་འཛིན། །ཤེས་གང་ཡུལ་གྱི་རྣམ་སྐྱེས་ལ། །ཡུལ་འཛིན་ཞེས་བཏགས་
ཡིད་ཤེས་ཀྱི། །གཟུང་བྱ་མིག་སོགས་སེམས་བྱུང་གསལ། །ཡུལ་རྣམས་ཡང་ངོ་བསྟན་ལས་ཕྱིར། །ཕྱོགས་རྣམས་འདོད་སྲིད་འབྲེལ་འབྱུང་བས། །ཕྱིར་ལྟས་མཉམ་བཞག་ས་ནང་ལྟས། །ངོ་བོ་མཚུངས་ལྡན་ཀུན་བསླང་བས། །ཉོན་མོངས་ཅན་གཞན་ཉོན་མོངས་མིན། །
8-715
བྱུང་ལ་འགགས་འདས་དགུ་ཡིས་ཀྱང་། །རྒྱུ་ཡོད་མ་བྱུང་མ་འོངས་པ། །བརྒྱད་ཀྱི་བྱུང་ལ་མ་འགགས་པ། །ད་ལྟ་བདུན་གྱིས་དེར་བཞག་གོ །དེ་གསུམ་གཏམ་གཞི་གཏམ་ནི་ངག །ཐུན་མོང་སྣང་ཡུལ་སྒྲས་
བརྗོད་བྱ། །ཐ་སྙད་བརྒྱད་གནས་དེའི་གཞིའོ།

简体中文直译
由性相相似为一种，
由作用相同为一界，
因香味二识皆无故，
色界十四无色三。
任何色法界即其处，
识、意处、法界与法处。
因此，色蕴由法界与
8-713
意处摄一切。
眼等六界有四句：
下眼上身无，由彼
见色非见，修已见。
自地皆是，皆相应，
欲界中眼地身三者皆是，
有不相应，色境亦
欲色自地所行，意之
三界无漏智及上。
凡夫自法，圣者无漏，
无漏意能知一切。
所依与能依，所住与能住，
由杂染与清净
蕴次第安立。
根界生灭顺世间，
以彼为因境住所依，
缘起识增长与
负担担荷义为蕴，种子与
自相、果因摄持为界，
生门二或五为处。
色以水泡、疮等为喻，
表法性无我。
分类、行相与摄集，
六十一种行相
如何安立于彼中。
为何思择显示目的：
根之所行境所说，由此
不依他实成相反
假立为杂染清净
所缘分类为世俗与胜义。
四、五、十三为所知，
八为识，所行境六，
神通所行为色法
由二十安立，有些为关联与果报。
五种假立为实，于眼境
8-714
恒有垢秽为有碍，
境所缘碍碰，此中后者
三因一异名。
烦恼俱生有漏与
争端争执有斗与
有身余爱有染著，
贪著五欲依耽著。
生处烦恼亦彼等，
以六门破，任何法
生灭住变显为有为。
三界后诸过去于彼显，
戏论处义世间，
如是九不反义次：
非色法与永无与
无碍与无漏与无斗与
无染著与无显依与
无为与出世间。
过去与现在二十四由九
摄集，因从因生故为已生，
虽有但未生不合理故
为未生，五根于境，
心与心所缘法执持。
眼耳意三不接触，
鼻舌身接触，彼三同时，
眼耳小相等三分，
根识现在自性相，
意识三世二俱执。
何识于境生识
称为取境，由意识
所取眼等心所明显。
诸境亦是从所知外，
诸方由欲有相联而生，
外观等持地内观，
以自性相应普发故，
染污他非烦恼。
8-715
于已生已灭过去由九
有因未生为未来，
由八已生未灭
现在由七安立。
彼三为谈论基，谈论为语，
共同显境为声所诠，
八种名言处为彼基。


 ། སྐྱོན་མེད་གནས་དང་གཉེན་པོ་དང་། །ཡོན་ཏན་རྗེས་མཐུན་དོན་གྱི་དགེ །ངོ་བོས་ཕྱེ་ལྔ་གཞན་སྒོས་བརྒྱད། །དུ་མ་བསྐྱེད་དང་ཉེས་སྤྱོད་ནི། །ཀུན་ནས་སློང་དོན་
མི་དགེ་བ། །བཅུ་གཉིས་འབྲས་མི་འབྱིན་གཉེན་མིན། །ཀུན་སློང་མི་བྱེད་གཉིས་སུ་བརྡའ། །སྤྲད་དུ་མེད་པས་ལུང་མ་བསྟན། །བཅུ་བཞི་འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཅན། །དེའི་གསུམ་འདོད་ལྡན་འདོད་པའི་བྲལ། །གཟུགས་མིན་
དགེ་དང་ལུང་མ་བསྟན། །གཟུགས་ལྡན་གཟུགས་ལས་ཆགས་བྲལ་ཞིང་། །གཟུགས་མེད་ཀྱིས་མིན་དེའི་གཉིས་ནི། །གཟུགས་མེད་ལྡན་ཡིད་ཆགས་བྲལ་ལྔ། །བཅུ་ཡང་ཐར་ཆ་ནས་ཐར་བརྩོན། །དགེ་བ་ཐམས་ཅད་སློབ་པའི་ཆོས། །
བསླབ་གསུམ་སློབ་ཕྱིར་སློབ་པ་གསུམ། །བསླབ་གསུམ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དགེ་བ། །ཟག་བཅས་ཟག་མེད་མི་སློབ་ཆོས། །བསླབ་བྱ་མེད་པས་མི་སློབ་གསུམ། །བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་མི་དགེ་དང་། །མ་བསྟན་འདུས་མ་བྱས་
གཉིས་མིན། །མཐོང་ལམ་སྤང་བྱར་བསྟན་མཐོང་སྤངས། །མཐོང་སྤངས་མ་རྟོགས་ཟག་བཅས་རྣམས། །སྒོམ་སྤངས་ཟག་མེད་གཉིས་སུ་མིན། །རྟེན་འབྲེལ་མཚན་ཉིད་ཡན་ལག་དབྱེ། །མདོར་བསྡུས་རྐྱེན་དང་ལས་རྣམ་གཞག །ཉོན་མོངས་བསྡུ་དང་དོན་ཟབ་དབྱེ། །
8-716
ལུགས་མཐུན་མི་མཐུན་རིམ་པ་བཞིན། །གཡོ་མེད་མི་རྟག་ནུས་པའི་རྐྱེན། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གསུམ་འཕེན་པ། །བཞི་ནི་འཕངས་པ་གསུམ་འགྲུབ་བྱེད། །གཉིས་གྲུབ་བག་ཆགས་ཤུགས་ཡིད་བྱེད། །ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་བྱ་
བ་རྐྱེན། །སྲེད་ལེན་ཉོན་མོངས་འདུ་བྱེད་དང་། །རྣམ་ཤེས་སྲིད་ལས་ལྷག་རྣམས་ཚེའི། །བཅུ་གཅིག་ལྔས་བརྒྱད་ཀུན་བྱང་གིའོ། །འདི་རྟེན་འབྲེལ་འབྱུང་ཕྱིར་རྐྱེན་ཏེ། །རྒྱུ་དང་དེ་མ་ཐག་དམིགས་པ། །བདག་པོ་འབྲས་
བུ་སྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་སྨིན་འདུ་བྱེད་བྱུང་། །ཐར་ཆས་བསྡུས་པའི་དགེའི་བག་ཆགས། །ངོ་བོ་ཉིད་ཁྱད་མ་ཕྱེ་བར། །རབ་དབྱེ་བཅུ་དགུ་གྲོགས་ལ་སོགས། །ལྷན་ཅིག་མཚུངས་ལྡན་སྐལ་མཉམ་དང་། །ཀུན་
འགྲོ་རྣམ་སྨིན་རིམ་པས་ཡིན། །མཚུངས་ལྡན་རང་འགགས་པར་མེད་པར། །གཞན་སྐྱེད་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན། །ཤེས་པའི་དམིགས་བྱར་གྱུར་དམིགས་རྐྱེན། །ཡུལ་ཡོངས་ཆད་སོགས་བཅུ་གཉིས་དང་། །མེད་པའི་དམིགས་སོགས་ཉི་ཤུ་
དགུ། །འབྲས་ལ་དབང་བྱེད་བདག་རྐྱེན་དགུ །རྣམ་ཤེས་མ་བྲལ་དེ་འདྲའི་དབང་། །ཡུལ་ལ་རྒྱུན་འབྱུང་རྟེན་པ་མཚུངས། །རྣམ་ཤེས་བྲལ་དབང་རང་འདྲའི་རྒྱུན། །འབྱུང་བ་རྟེན་བཅས་དེ་མཚུངས་ཡིན། །འདུས་ཤིང་དབང་བསྒྱུར་
ཟིན་པ་དང་། །ལྷག་པར་དབང་བྱེད་ཕྱིར་དབང་པོ། །ཉོན་མོངས་བཅུ་བཞི་རྣམ་བྱང་བརྒྱད། །དང་པོ་དྲུག་ཡུལ་གཉིས་རིག་སྲོག །རིས་མཐུན་ཚོར་བའི་ལྔས་ཉེར་སྤྱོད། །དད་སོགས་ལྔས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི། །སྦྱོར་ནས་མཐོང་ལམ་བཅོ་ལྔའི་བར། །
8-717
ཀུན་ཤེས་བྱེད་དང་བཅུ་དྲུག་བརྟེན། །སློབ་ལམ་ཀུན་ལ་ཀུན་ཤེས་དང་། །མི་སློབ་ལམ་ལ་ཀུན་ཤེས་ལྡན། །དེ་གསུམ་འདིར་བསྟན་འདས་ས་ལའོ། །སེམས་རྟེན་བྱེ་བྲག་འབྱེད་གནས་དང་། །ཀུན་ཉོན་ཚོགས་དང་རྣམ་
བྱང་བྱེད། །ཡང་ན་འཇུག་རྟེན་སྐྱེ་གནས་དང་། །ཉེར་སྤྱོད་ལྡོག་པའང་རྣམ་པའི་དབྱེ། །གཏོང་ཐོབ་ལྡན་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་བྱ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནས་སྡུག །འགྱུར་བའི་དབང་བྱུང་ཡིད་མི་བདེ། །ཉེར་ལེན་ལྡན་
པ་འདུ་བྱེད་དོ།

简体中文直译
无过失之处、对治、
功德随顺义利为善。
由自性分为五，由他门八。
产生众多与恶行
普遍激发义为
不善，十二不生果非对治，
不起激励为二所指。
不能交付故无记，
十四具一切束缚。
其三欲具欲离，
非色善与无记，
有色从色贪离而
非无色，其二为
无色具意离贪五，
十亦从解脱分到解脱勤。
一切善法为有学法，
为学三学故为三有学，
三学究竟之善，
有漏无漏为无学法，
无所学故三无学。
顺福分、不善与
无记、无为二者非，
见道所断示为见所断，
见所断未了知有漏者
为修所断，无漏非二。
缘起性相、支分别、
略摄、缘与业安立、烦恼摄与甚深义分别，
8-716
顺行逆行次第，
不动、无常、潜力缘，
十二支中三是投射，
四为所投三为成就，
二成就，习气力作意，
俱生为作用缘，
爱取烦恼、行与
识、有，余为生，
十一由五八为染净。
此依缘起故为缘：
因与等无间缘、所缘、
增上缘能生起果。
阿赖耶异熟由行生，
由解脱分摄善习气，
自性差别未分别，
分类十九，伴# 简体中文直译
无过之处与对治，
功德随顺义为善。
以自性分五，由他门八。
能生多种及恶行
普遍发起义为
不善。十二不生果非对治，
不发起动机为二表示，
不可交付为无记，
十四具一切束缚。
彼中三具欲，离欲，
非色善与无记，
具色而离色贪，
不由无色，彼二
具无色意离贪五。
十亦解脱分至解脱勤，
一切善法为有学法，
因学三学故为三有学，
三学圆满之善法，
有漏无漏为无学法，
因无所学故为三无学。
福分随顺、不善与
无记、无为二者非，
见道所断称见断，
未了知之有漏皆
修断，无漏为非二。
缘起性相、支分别，
略摄、缘与业建立，烦恼摄与深义分，
8-716
顺逆次第如是：
不动、无常、势力缘，
十二支中三为投生，
四为所投，三成办，
二成就，习气力作意。
同时生起为作业缘，
爱取烦恼，行与
识有业，余为寿，
十一由五为八种染净。
此依彼起故为缘：
因缘、等无间缘、所缘缘、
增上缘生起果。
阿赖耶异熟从行生，
解脱分摄之善习气，
自性差别未分时，
分类十九，伴侣等，
同时相应与等同，
遍行、异熟次第。
相应，自灭而不住，
生他为等无间缘。
成为识所缘为所缘缘，
境普遍间断等十二与
无所缘等二十九。
于果有权为增上缘九，
识不离如是权，
于境相续生依止相同。
离识根之同类相续
生起所依及相同。
聚合主宰、掌控与
殊胜主导故为根。
烦恼十四，清净八，
初六境、二智、命，
同分、五受为受用，
信等五于世间的
加行至见道十五间。
8-717
遍知与依十六，
有学道一切为遍知，
无学道为具遍知，
彼三此处说为出世间。
心所依差别、所处与
烦恼积聚与清净作，
或入、住、生处与
受用还灭亦为相分别。
由舍得、具方式当知。
唯由自相为苦，
由变坏而生为忧，
具所取为行。
;


 །རྒྱུ་འབྲས་མ་བསྟན་མི་འདྲར་སྨིན། །རྣམ་སྨིན་དངོས་བཏགས་གསུམ་ཡང་སྟེ། །འཇུ་བས་ཁམ་ཟས་འདོད་ན་དེ། །སྐྱེ་མཆེད་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན། །གཉིས་ཕྲ་གཞན་རགས་ཡུལ་རེ་ལེན། །རེག་
པ་སེམས་པ་རྣམ་ཤེས་ཟས། །འདོད་པའི་རགས་དང་ཁམས་གོང་ཕྲ། །བྱེད་བཞི་མྱང་འདས་མ་གཏོགས་ཆོས། །གོང་བཅས་མྱང་འདས་གོང་ན་མེད། །བསྡུས་དབྱེ་གསུམ་བཞི་དྲུག་གིས་ཏེ། །ཀུན་བརྟགས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་
དང་། །ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གང་མཚན་ཉིད་གསུམ། །མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་ལུས་རྒྱུན་བཞི། །ཡོངས་ཤེས་གཅིག་དང་སྤངས་པའི་དགུ། །ཕྱི་ནང་ལྟས་རིང་ཡོངས་ཆད་དང་། །དེ་དུས་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པ་དྲུག །བསྡུས་པ་བཅུ་གཅིག་
མཚན་ཉིད་ཁམས། །རིགས་སྐབས་གྲོགས་ཕྱོགས་དུས་ཕྱོགས་གཅིག །མཐའ་དག་གཅིག་གིས་དོན་དམ་གྱིའོ། །དམིགས་པ་མངོན་སྡུད་ཕན་ཡོན་ཡིན། །མཚུངས་ལྡན་དྲུག་སྟེ་ཐ་དད་མེད། །འདྲེས་གྱུར་ཕྲད་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་། །བྱ་བ་བསྒྲུབ་དང་མཐུན་པར་རྟོགས། །
8-718
མཐུན་རྟོགས་ངོ་བོ་ཁྱད་ཆོས་དབྱེ། །ལྡན་པ་འཕེལ་འགྲིབ་ལ་བཏགས་གང་། །ས་བོན་དབང་དང་ཀུན་འབྱུང་ལྡན། །ཉོན་མོངས་ལུང་མ་བསྟན་བྱུང་དགེ །མ་བཙལ་ཀུན་འབྱུང་དེ་དག་གི །ས་བོན་ཉམས་མིན་མ་
བཅོམ་པ། །དེ་མངོན་གྱུར་དང་མ་གྱུར་ལྡན། །སྦྱོར་བྱུང་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་པ། །འབྱུང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒྱུའི་ས་བོན། །ཡོངས་སུ་བརྟས་ཟིན་དབང་དང་ལྡན། །ད་ལྟའི་ཆོས་རྣམས་རང་མཚན་དུ། །མངོན་དུ་གྱུར་
པ་ཀུན་འབྱུང་ལྡན། །གང་ཟག་ཆོས་ཐོབ་ལྡན་ཚུལ་ལོ། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དང་པོའོ།། །།
༄། །བདེན་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་གཉིས་པ།
བདེན་པ་རྣམ་
དེས་སྡུག་ཀུན་དང་། །འགོག་ལམ་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །གང་འདི་གང་དུ་གང་གིས་ནི། །ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་ལས་སྡུག་བདེན། །གང་འདི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་སྟེ། །སྲིད་པ་ལྔ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་པོ། །འགྲོ་བས་
ལྔ་དང་ཁམས་ཀྱིས་གསུམ། །རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་གནས་བདུན་ནམ་དགུ། །ལུས་ཚེ་ལོངས་སྤྱོད་སྐྱེ་ཐོབ་པ། །གང་དུ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཀྱི་སྟེ། །སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རླུང་ལ་ཆུ། །དེ་ལ་ས་བརྟེན་རི་རབ་དང་། །
རི་བདུན་བཅུ་གཉིས་གླིང་ནང་ཕྱིའི། །རྒྱ་མཚོ་ཁོར་ཡུག་རི་བོས་སྐོར། །གངས་ཅན་འོག་ནས་སུམ་ཁྲི་དང་། །ཉིས་སྟོང་ཡང་སོས་འོག་ནས་འོག །བཞི་སྟོང་བཞི་སྟོང་དཔྱད་གཞན་བདུན། །དེ་དག་ཐད་ཁའི་བར་གྲང་དམྱལ། །
8-719
འདི་འོག་ལྔ་བརྒྱར་ཡི་དྭགས་ཁབ། །དུད་འགྲོའི་རྩ་གནས་རྒྱ་མཚོ་ཡིན། །ཆུར་ནུབ་ལྷུན་པོའི་སེང་ལྷ་མིན། །བཅུ་གཅིག་གླིང་མི་གཅིག་སྲིན་པོ། །གཉའ་ཤིང་འཛིན་རྩེར་རྒྱལ་ཆེན་བཞི། །སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་རི་
དབང་སྤོར། །འཐབ་བྲལ་ནས་ནི་འོག་མིན་བར། །ནམ་མཁར་གཟུགས་མེད་གནས་མེད་དོ། །གནས་གཞན་ལྔ་བཅུ་རྩ་བཞི་ལས། །སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་འདོད་པའི་ཁམས། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་བཅས་པ་གཅིག །གླིང་བཞི་དེ་
སྟོང་སྟོང་སྤྱི་ཕུད། །དེ་སྟོང་སྟོང་བར་དེ་སྟོང་ནི། །སྟོང་གསུམ་ཆེན་པོ་ཁོར་ཡུག་གཅིག །འཇིག་ཆགས་མཉམ་མོ་ཆར་རྒྱུན་དཔེས། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཚད་མེད་བསྟན། །སྨོན་དགེས་བསྐྱེད་པ་དག་པའི་ཞིང་། །བསམ་
མི་ཁྱབ་པ་འདིས་མ་བསྡུས། །གང་གི་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱད་དྲུག་གསུམ། །གཉིས་ཀྱི་ཇི་ལྟར་དེ་བདེན་མཚན། །མི་རྟག་སྡུག་བསྔལ་སྟོང་བདག་མེད། །མེད་དང་རྣམ་འཇིག་འགྱུར་བ་འབྲལ། །ཉེ་བ་ཆོས་ཉིད་གཅིག་སྐད་
ཅིག །རྒྱུན་དང་ནད་སོགས་སེམས་སྣ་ཚོགས། །རྒུད་དང་སྣོད་འཇིག་ཆགས་མཚན་ཉིད། །མེས་བདུན་ཆུས་གཅིག་ཚར་བདུན་མཐར། །མེ་བདུན་དེ་ནས་རླུང་གིས་སོ།

简体中文直译
因果未说不同熟。
异熟有实假三种。
由消化段食欲界中
是三处之自性。
二微细他粗各取一境，触
心思与识为食。
欲界粗与上界微，
四作用除涅槃法，
有上涅槃上界无。
摄分三四六种：
遍计所执、分别
与法性性相三。
相、行相、身、相续四，
遍知一与断九，
外内远近完全断，
彼时普遍显示六。
摄集十一性相界，
类、位、伴、方、时同一方，
全部一种为胜义。
所缘摄集利益是，
相应六：无差别，
混合交会与同时生，
成办事业及随顺了知。
8-718
随顺了知体性特性别，
所具增减假立者，
种子权及生起具，
烦恼无记所生善
不寻求而生起彼等之
种子不坏未破，
彼现行与未起皆具，
加行所生善无记
由生起缘因种子
已经成熟具权，
现在诸法以自相
现起而具生起。
补特伽罗法得具方式。
《法性辨析颂》中：第一品：阐述一切法之性相。
第二品：真谛决定
真谛差别
即苦集与
灭道圣谛。
何者何处由何因
如何苦而为苦谛？
此处众生生起
五十八种有，
由趣分五由界三，
由识住七或九。
身命受用生获得
于何处为生处：
器世间风上水，
水上地依须弥与
七山七十二洲内外
海洋周围山环绕。
雪山下方三万
二千炎热地狱下方次第，
四千四千另七种观察。
彼等同一高度为寒地狱。
8-719
此下五百由旬为饿鬼所遍，
旁生主要住处为大海。
水没须弥顶为阿修罗，
十一洲为人，一为罗刹，
持轭山顶为四大天王，
三十三天在山王顶，
从离诤天至色究竟，
空中无色无处所。
其他处所五十四中，
三十六为欲界，
一为梵世界，
四洲为一小千世界，
千个小千为中千，
千个中千为
大三千世界一周围，
成坏同时如雨流喻，
十方世界无量示现。
愿善所生清净刹土，
不可思议此未摄。
由何苦有八六三
二种，如何为谛相：
无常、苦、空、无我，
无有、破灭、变化、别离，
靠近、法性、刹那、
相续与病等、种种心，
衰败与器世成坏性相。
由七火一水完毕后
七火然后由风。


 །བསམ་གཏན་གསུམ་རིམ་མེ་ཆེ་རླུང་། །བཞི་པ་ལྷན་ཅིག་
འབྱུང་འགག་པས། །དམྱལ་ཟད་སྣོད་མེད་པར་འཇིག་སྟོང་། །དང་པོའི་རླུང་ནས་མནར་མེད་པའི། །སྲིད་པ་བྱུང་བར་ཆགས་པ་སྟེ། །འབྲི་དང་འཕེལ་འགྲིབ་བཅོ་བརྒྱད་འཕེལ། །བརྒྱད་ཁྲི་ཡན་ལ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར། །མན་ནས་བརྒྱ་བར་སངས་རྒྱས་སོ། །
8-720
བར་མ་གསུམ་གྱི་བར་བསྐལ་ཚར། །འཇིག་སྟོང་ཆགས་གནས་རེར་ཉི་ཤུ། །བརྒྱད་ཅུས་བསྐལ་ཆེན་ཁམས་གོང་ཚད། །དེས་མཇལ་ཚེ་བསོད་ལས་ཟད་འཆི། །སྐྱེ་འཇིག་གཉིས་ཆར་གཏོགས་པས་གང་། །མི་རྟག་པ་དེ་སྡུག་
བསྔལ་གསུངས། །དེ་ཆོས་ཉིད་འབྲེལ་འདུ་བྱེད་ལའང་། །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་ལ་རྟག་བརྟན་དང་། །ཐེར་ཟུར་རྟག་པའི་བདག་བདག་གི །མེད་ཕྱིར་དེ་དག་ངེས་སྟོང་པ། །རྗེས་མཐོང་ལྷག་མའི་བདག་མེད་མཐོང་། །རྣམ་རྟོག་གང་
གི་གང་བཏགས་དངོས། །ཀུན་བཏགས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །སྣང་བ་དེ་བཞིན་ཡོད་མིན་པས། །གཞན་དབང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི། །གཟོད་ནས་གཟུང་བར་འཛིན་གཉིས་ཀྱི། །སྟོང་པས་ཡོངས་གྲུབ་རང་བཞིན་གྱིས། །གསུམ་
ལ་བདག་སྨྲས་བཏགས་མཚན་ཉིད། །མ་རྙེད་པས་ན་བདག་མེད་དོ། །སེམས་ཟིན་གྲུབ་བདེ་གཅིག་དང་འགྱུར། །གནས་དང་དབང་གིས་འབྱུང་དབང་བསྒྱུར། །ཐར་འགྱུར་ལྟོས་མེད་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །གཟུགས་ནི་སྐད་ཅིག་ཉིད་དུ་
གྲུབ། །འབྱུང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཕྱོགས་དེར་ནི། །འབྱུང་གྱུར་རྡུལ་ཡོད་ཡུལ་གཅིག་པས། །འབྱུང་བ་ལས་ལོགས་འབྱུང་མཐུ་མེད། །རྡུལ་ཕྲན་ལུས་མེད་བློས་དཔྱད་ཙམ། །ཤིན་རྒྱས་སྲབ་སོགས་བརྒྱད་རབ་དབྱེ། །འཆི་གསུམ་གཉིས་ཀྱི་
དྲོད་སྡུད་བཞིན། །བར་དོ་གནག་དཀར་མུན་སྣང་ཡང་། །འདོད་གཟུགས་སྐྱེ་ཚེ་གཟུགས་མེད་འཕོ། །དེ་ནི་ཡིད་བྱུང་དྲི་ཟའོ། །རེ་ལྟར་ཐོགས་ན་ཞག་བདུན་པ། །འཆི་འཕོ་ཅི་སྟེ་ན་བཟློག་སྟེ། །དེར་ལས་གསོག་ཕྱིར་སྐལ་མཉམ་མཐོང་། །
8-721
སྐྱེ་འགྱུར་གཟུགས་དང་ལས་ཤུགས་འཕྲུལ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཅན་མཚུངས་སྐྱེ་གནས་ཐོགས། །ཆགས་སྐྱེས་དེ་འགག་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར། །མཉམ་པ་སྲང་མདའི་མཐོ་དམའ་བཞིན། །སྐྱེས་ནས་སྲིད་པའི་མཚོ་འདིར་འཁྱམ། །ཀུན་འབྱུང་ཉོན་མོངས་དེའི་
དབང་གིས། །བྱུང་བའི་ལས་གཉིས་འབྱུང་ནང་དགའ། །དེ་དེར་མངོན་དགས་སྲེད་གཙོ་བོ།

 །བསམ་གཏན་གསུམ་རིམ་མེ་ཆེ་རླུང་། །བཞི་པ་ལྷན་ཅིག་
འབྱུང་འགག་པས། །དམྱལ་ཟད་སྣོད་མེད་པར་འཇིག་སྟོང་། །དང་པོའི་རླུང་ནས་མནར་མེད་པའི། །སྲིད་པ་བྱུང་བར་ཆགས་པ་སྟེ། །འབྲི་དང་འཕེལ་འགྲིབ་བཅོ་བརྒྱད་འཕེལ། །བརྒྱད་ཁྲི་ཡན་ལ་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར། །མན་ནས་བརྒྱ་བར་སངས་རྒྱས་སོ། །
8-720
བར་མ་གསུམ་གྱི་བར་བསྐལ་ཚར། །འཇིག་སྟོང་ཆགས་གནས་རེར་ཉི་ཤུ། །བརྒྱད་ཅུས་བསྐལ་ཆེན་ཁམས་གོང་ཚད། །དེས་མཇལ་ཚེ་བསོད་ལས་ཟད་འཆི། །སྐྱེ་འཇིག་གཉིས་ཆར་གཏོགས་པས་གང་། །མི་རྟག་པ་དེ་སྡུག་
བསྔལ་གསུངས། །དེ་ཆོས་ཉིད་འབྲེལ་འདུ་བྱེད་ལའང་། །ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་ལ་རྟག་བརྟན་དང་། །ཐེར་ཟུར་རྟག་པའི་བདག་བདག་གི །མེད་ཕྱིར་དེ་དག་ངེས་སྟོང་པ། །རྗེས་མཐོང་ལྷག་མའི་བདག་མེད་མཐོང་། །རྣམ་རྟོག་གང་
གི་གང་བཏགས་དངོས། །ཀུན་བཏགས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །སྣང་བ་དེ་བཞིན་ཡོད་མིན་པས། །གཞན་དབང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི། །གཟོད་ནས་གཟུང་བར་འཛིན་གཉིས་ཀྱི། །སྟོང་པས་ཡོངས་གྲུབ་རང་བཞིན་གྱིས། །གསུམ་
ལ་བདག་སྨྲས་བཏགས་མཚན་ཉིད། །མ་རྙེད་པས་ན་བདག་མེད་དོ། །སེམས་ཟིན་གྲུབ་བདེ་གཅིག་དང་འགྱུར། །གནས་དང་དབང་གིས་འབྱུང་དབང་བསྒྱུར། །ཐར་འགྱུར་ལྟོས་མེད་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །གཟུགས་ནི་སྐད་ཅིག་ཉིད་དུ་
གྲུབ། །འབྱུང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཕྱོགས་དེར་ནི། །འབྱུང་གྱུར་རྡུལ་ཡོད་ཡུལ་གཅིག་པས། །འབྱུང་བ་ལས་ལོགས་འབྱུང་མཐུ་མེད། །རྡུལ་ཕྲན་ལུས་མེད་བློས་དཔྱད་ཙམ། །ཤིན་རྒྱས་སྲབ་སོགས་བརྒྱད་རབ་དབྱེ། །འཆི་གསུམ་གཉིས་ཀྱི་
དྲོད་སྡུད་བཞིན། །བར་དོ་གནག་དཀར་མུན་སྣང་ཡང་། །འདོད་གཟུགས་སྐྱེ་ཚེ་གཟུགས་མེད་འཕོ། །དེ་ནི་ཡིད་བྱུང་དྲི་ཟའོ། །རེ་ལྟར་ཐོགས་ན་ཞག་བདུན་པ། །འཆི་འཕོ་ཅི་སྟེ་ན་བཟློག་སྟེ། །དེར་ལས་གསོག་ཕྱིར་སྐལ་མཉམ་མཐོང་། །
8-721
སྐྱེ་འགྱུར་གཟུགས་དང་ལས་ཤུགས་འཕྲུལ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཅན་མཚུངས་སྐྱེ་གནས་ཐོགས། །ཆགས་སྐྱེས་དེ་འགག་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར། །མཉམ་པ་སྲང་མདའི་མཐོ་དམའ་བཞིན། །སྐྱེས་ནས་སྲིད་པའི་མཚོ་འདིར་འཁྱམ། །ཀུན་འབྱུང་ཉོན་མོངས་དེའི་
དབང་གིས། །བྱུང་བའི་ལས་གཉིས་འབྱུང་ནང་དགའ། །དེ་དེར་མངོན་དགས་སྲེད་གཙོ་བོ།


#### 注意此处是断点重试开始位置，可能需要清理此位置之前的一次翻译 ####
译文
三种禅定，次第的大火和风。第四，是同时生灭，地狱消亡，容器世界消失，空无。从初风到无间地狱，生成有情世界，称为形成。减增，十八增长，八万岁以上有转轮王，以下至百岁有佛出世。
三中劫结束，坏空成住每个二十，八十大劫为上界量度。由此相遇，寿命福德业力尽而死。由于属于生灭两者，无常即是所谓的苦。这法性关联的有为法，蕴界生起无有恒常稳固，永恒固定的我和我所，因此它们必定是空的。随见而见余下的无我，任何分别所假立的实体，遍计所执自性是空的。
现象并非如此真实存在，依他起以自相，本来就是能取所取二者空，圆成实自然。对三者说"我"是假立相，未找到，所以无我。心持成就乐一与变，住处和根导致生起掌控，解脱变成无所依，毁灭，故色是刹那成立。
大种微尘在彼方，有大种所成尘，对境一致，大种外无大种力能。极微无体，仅是意识分析，极宽细等八种细分。死时三种，两种热量收摄，中阴黑白暗明，欲界色界投生，无色界转移。此为意生食香者（即中阴身）。如不障碍，七日一次，死亡转世，若有阻止则转回，在此积业，故见同等众生。
将生之色与业力幻化，如具神通者相同，投生处障碍。贪爱而生，彼灭即结生相续。平等如秤箭的高低，生已在此轮回海中漂泊。烦恼集谛，由其力量产生的两种业，生于内喜悦，对此明显喜爱，爱为主要。


 །དངོས་པོ་གནས་སྐབས་དུས་ཁམས་འཚོལ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བས། །གྲངས་མཚན་འབྱུང་དམིགས་མཚུངས་ལྡན་དང་། །རྣམ་གྲངས་ལོག་
ཞུགས་ཁམས་རིས་སྤོངས། །སྲིད་རྩ་དྲུག་དང་ལྟ་བས་བཅུ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མ་ཞིར་འབྱུང་། །བག་ཉལ་མ་སྤང་ཡུལ་སྣང་དང་། །ཚུལ་མིན་ཡིད་ལ་བྱེད་ལས་འབྱུང་། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཡིན་གཞི་མ་རྟོགས། །གཞི་
མེད་གཞི་དང་བཅས་པར་དམིགས། །རྩ་ཉོན་འགའ་ཞིག་ཕན་ཚུན་མཚུངས། །ཉེ་ཉོན་མ་ཡིན་མི་དགེ་འགའ། །ཕལ་ཆེར་ཉོན་མོངས་ཅན་མཚུངས་ལྡན། །རྣམ་གྲངས་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེ། །བསྒྲིབ་བྱའི་དབང་གིས་ཀུན་སྦྱོར་
དགུ །སྦྱོར་བྱེད་ཚུལ་ཅིས་གང་ལ་སྦྱོར། །འཆིང་བ་གསུམ་གང་གང་ལ་འཆིང་། །བག་ལ་ཉལ་བདུན་རིས་འདྲ་བ། །ཕྱི་མར་ཕན་འདོགས་གནས་ངན་ལེན། །འདོད་སྲེད་ལོག་པས་ཚངས་སྤྱོད་འཚོལ། །མ་སྤངས་དེ་དག་
རྒྱས་པར་འགྱུར། །རྩ་ཉོན་གང་ཡིན་དུག་གསུམ་ཡང་། །ཉི་ཤུ་མ་ཡིན་ཉོན་མོངས་བྱེད། །བརྒྱད་བཞིར་སེམས་ལ་འཁྲིས་ཀུན་དཀྲིས། །རྒྱུན་ཕྱོགས་ཁྱེར་བས་ཆུ་བོ་དང་། །ལོག་སྒྲུབ་ཐབས་སྦྱོར་རྩོད་རྩས་སྲིད། །ལེན་པས་ཉེར་ལེན་དགྲོལ་དཀའ་མདུད། །
8-722
བར་དུ་གཅོད་པས་རྣམ་གཡེང་ངོ་། ། ལྔ་ནི་བཞི་ཚན་བདུན་གྱི་ལྔ། །འགེབས་ཕྱིར་སྒྲིབ་ལྔ་ལས་མི་རུང་། །འདྲལ་དཀས་ཐ་བ་འཆལ་ཚུལ་སྤྱོད། །དྲི་མ་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྡིག །ཤིན་ཏུ་འདོད་སྐྱེས་ཟུག་
རྔུ་དང་། །ཉེས་དམིགས་མང་བ་ཅི་ཡང་དང་། །ལོག་སྒྲུབ་ཉིད་ནི་ཉེར་སྤྱོད་དང་། །སེམས་འཕྲོ་ཟག་དང་དབུལ་བས་གནོད། །ཕོངས་པ་ལུས་སེམས་མནར་གདུང་བ། །ཆགས་པ་གཞན་གྱུར་འཁྲུག་པ་དང་། །ཕན་ཚུན་གནོད་
བྱེད་འཐབ་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་གདུང་བ་ཆེ་རིམས་ནད། །ལུས་ནི་སྣ་ཚོགས་སྒྲུབ་བྱེད་ནགས། །དགེ་ལ་མི་སྦྱོར་གེགས་རྣམ་གསུམ། །ཉོན་མོངས་བཅུ་ནི་སྡུག་ཀུན་ལ། །རྒྱུ་དང་གཞི་ཡིས་འགོག་ལམ་ལ། །སྐྲག་
པ་སྐྱེད་པས་ལོག་པར་ཞུགས། །ཁོང་ཁྲོ་འདོད་ཁམས་གཞན་ཀུན་ན། །ཚོར་བ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན། །བདེན་བཞི་སོ་སོར་འདོད་ན་བཅུ། །ཁམས་གོང་གཉིས་ན་དགུ་དགུ་སྟེ། །བརྒྱ་རྩ་བཅུ་གཉིས་མཐོང་སྤངས་
རིས། །འདོད་པར་དྲུག་དང་གཉིས་ལྔ་ལྔ། །བཅུ་དྲུག་སྒོམ་སྤངས་ཁོང་ཁྲོར་དགུ །གཞན་ལྔར་གྱ་གཅིག་གྱ་གཅིག་གིས། །བརྒྱ་དང་བཅུ་བཞི་ཇི་ལྟར་སྤོང་། །ཡིད་བྱེད་ཇི་འདྲ་གང་ཞིག་ལས། །གཞི་ངོ་ཉེས་དམིགས་
ཡོངས་ཤེས་ནས། །བྱུང་བ་དང་མི་ལེན་ཡོངས་སྤངས། །མ་སྐྱེས་སྤང་བའི་ལམ་རྙེད་པས། །འདྲེས་ལ་དམིགས་པས་སྤོང་ཅིའི་ཕྱིར། །མི་རྟག་སོགས་བརྟན་མི་རྟག་ལ། །བརྟེན་ནས་དུཿཁ་དེ་ཤེས་ནས། །བདག་མེད་རྣམ་ཐོབ་ཡོངས་སྦྱོངས་དོན། །
8-723
ཤེས་ལམ་རྣམ་གྲོལ་བླ་ན་མེད། །འདས་འགགས་མ་ཡོངས་མ་བྱུང་དང་། །ད་ལྟ་བྱུང་ལམ་སྙམ་མི་འཇུག །དེ་ཕྱིར་མངོན་གྱུར་ལ་མིན་པས། །ས་བོན་ལས་འདོད་དེ་རྣམས་རྒྱུ། །ཉེར་བརྒྱད་གང་གི་དངོས་
གཉེན་གྱི། །རྣམ་པ་དེ་བྱུང་དེ་འགག་པ། །སྙམ་པ་སྣང་དང་མུན་པ་བཞིན། །ས་བོན་དྲུངས་ཕྱུངས་མི་སྐྱེའི་ཆོས། །རྣམ་གྲོལ་འདུས་མ་བྱས་གསུམ་ཡིན། །ཉོན་མོངས་བྱུང་ལས་སེམས་པ་དང་། །བསམ་པའི་གཉིས་
དང་རྣམ་པ་ལྔ། །འགྲོ་དང་ངེས་སེམས་ཀྱིས་སེམས་པ། །ཡིད་ལས་བསོད་ནམས་བསོད་ནམས་མིན། །མི་གཡོ་གཉིས་སམ་གཡོ་བྱེད་ཀྱི། །འཇུག་བྱེད་བསམ་པ་ལུས་ངག་དང་། །ཡིད་ལས་དགེ་དང་མི་དགེ་གཉིས། །སྲོག་
གཅོད་མ་བྱིན་ལེན་ལོག་གཡེམ། །རྫུན་དང་ཕྲ་མ་ཚིག་རྩུབ་འཁྱལ། །བརྣབ་སེམས་གནོད་སེམས་ལོག་ལྟ་བཅུ། །གཞི་བསམ་སྦྱོར་ཉོན་ཟིན་ལས་ལམ། །བཟློག་པ་དགེ་བཅུ་ལྔ་སེམས་པ། །དེ་ལས་གཉིས་ནི་བྱས་བསགས་
མྱོང་། །མྱོང་བར་ངེས་ལས་གསུམ་སྟེ་རེར། །འབྲས་གསུམ་འཕེན་དང་རྫོགས་པས་བྱེད། །ཆེས་ལྕིའི་ཆ་དུས་སྔོན་གོམས་སྔར། །བྱས་པ་ལས་མང་རིམ་མྱོང་ཚུལ། །འདོད་དགེ་བསོད་ནམས་མི་དགེ་བ། །བསོད་ནམས་མ་ཡིན་
ཁམས་གོང་དགེ །མི་གཡོ་མ་རིག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་། །

译文
寻找事物处所时界，以一切行相前行，数相生所缘相应，以及异门入界类舍。有根六种，由见解成十种，以自性入四种无明。习气未断，境相显现，以及非理作意而生，是为烦恼，不了知基础，于无基与有基执着，某些根本烦恼互相一致，非随烦恼的某些不善，大多数烦恼性相应。
二十五种异门，依所障分为九种结，以何方式结合何处？三种缚何处缚何？七种随眠类似，后世有益的不善习气，欲贪错误寻求梵行，未断彼等而增长。根本烦恼即是三毒，非二十种而为烦恼，四种八种附着于心的随烦恼，随流向带走故为暴流，错误成就方法结合而为系缚，执取为取著，难解为结，
中途阻碍为散乱。五种是七个四组中的五个，因覆盖故为五盖，使业不适合，难以撕裂为网，无规矩行为为恶行，垢染为有害之罪。极为渴望生起为刺，多种过患为任何，错误成就即是耽著，心散漏失贫困为害。贫穷身心受苦煎熬，贪爱变异争执，互相伤害为斗争，普遍热恼为大瘟疫，身体为各种成就之林。
不行善的三种障碍，十种烦恼于苦集，以因与基础于灭道，产生恐惧故为邪入。忿怒在欲界及其他一切处，与诸受相应，若分别于四谛各有十种，上二界各有九九种，一百一十二种见断类别。欲界有六、二、五、五，十六种修断，忿怒九种，其他各五有九十一，九十一，一百一十四种如何断除？作意如何从何处？
了知基本性相过患后，生起不再取著而完全断除，获得未生断除之道，为何以观混合而断？无常等坚定，依无常而苦，了知无我相得清净义，智慧道解脱无上。
过去已灭未来未生，现在生起道不起思想，因此非于显现，而从种子而说彼等为因。二十八种各自直接对治，彼生起彼灭，思想显现与黑暗相同，种子根除而不生之法，解脱是三种无为。
烦恼生起故思考，意愿两种及五相，行走和决心的思考，意业福德非福德，不动二种或动作的，发起意愿身语，意业善与不善二种。杀生不与取邪淫，妄语离间语粗语绮语，贪心害心邪见十种。基础思想行为烦恼完成为业道，相反为十善五思，其中二种已作已积将受，决定受的三种业，每一种有三果，以引发圆满而作。
极重部分、时间、先前习惯、先前，所作比业多的次第受用方式。欲界善为福德，不善为非福德，上界善为不动，无明缘而生起。


མི་གཡོ་མ་རིག་རྐྱེན་ལས་བྱུང་། །ཐུན་མོང་ཐུན་མོང་མིན་སྟོབས་དང་། །སྟོབས་དང་མི་ལྡན་གནང་བཀག་དང་། །རབ་དབྱེ་སྡོམ་དང་སྡོམ་མིན་དང་། །དེ་གཉིས་མིན་གསུམ་སྡོམ་པ་ནི། །སོ་ཐར་བསམ་གཏན་ཟག་མེད་དོ། །
8-724
རིས་བརྒྱད་སྣ་གཅིག་སྤྱོད་ལྟ་བུ། །ལྡན་དང་འཆལ་པ་ཉིད་དུའང་བརྗོད། །བདེ་སྡུག་བཏང་སྙོམས་མྱོང་འགྱུར་དང་། །མཐོང་སྐྱེ་ལན་གྲངས་གཞན་མྱོང་དང་། །གནག་དཀར་འདྲེས་མ་ལས་ཟད་དང་། །སྦྱིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་
རྣམས་སོ། །བདག་གིར་བྱ་དང་བགོ་སྐལ་སྤྱོད། །སྐྱེ་བརྟན་མཐོ་དམའ་ངན་གྱ་ནོམ། །སེམས་ཅན་ལས་དང་རྣལ་འབྱོར་མཐུ། །བྱང་སེམས་དབང་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །མཛད་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྲིན་ལས་རྣམས། །བསམ་གྱིས་མི་
ཁྱབ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །རྒྱུ་དང་ཀུན་འབྱུང་རབ་སྐྱེ་དང་། །རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག །འཁོར་བའི་རྒྱུར་ནི་བཞག་པ་ཡིན། །འགོག་བདེན་མཚན་ཉིད་ཟབ་དང་བརྡ། །དོན་དམ་མ་རྫོགས་རྫོགས་རྒྱན་མེད། །རྒྱན་
བཅས་ལྷག་བཅས་ལྷག་མེད་དང་། །ཁྱད་འཕགས་རྣམ་གྲངས་དག་གིས་སོ། །གང་དུ་འགོག་པ་དེ་བཞིན་ཉིད། །གང་གིས་འགོག་པ་ཟག་མེད་ལམ། །གང་འགོག་ཉོན་མོངས་མི་འབྱུང་བར། །དང་པོའི་ལུང་དོན་ཕྱི་མའི་
ནི། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་གང་དུ། །ཟག་བཅས་དངོས་པོ་རྣམ་འགགས་པ། །དེ་ནི་ལྷག་མེད་འགོག་མཚན་ཉིད། །འདུ་བྱེད་ཞི་ཙམ་ཡིན་ཕྱིར་འགོག །དེ་དག་གིས་འཇིག་ལས་གཞན་མིན། །མཚན་ཉིད་མི་འདྲས་
གཞན་མིན་མིན། །དེ་ཕྱིར་གཉིས་མིན་རང་རིག་པས། །གཉིས་ཀ་མིན་པ་མིན་པས་ན། །སྤྲོས་མེད་མྱ་ངན་འདས་གསུངས་ཟབ། །ཟག་བཅས་ལམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པའི། །ས་བོན་ཉམས་སྨད་འགོག་གང་ཡིན། །རྣམ་གྲངས་ཡན་ལག་མྱང་འདས་བརྡ། །
8-725
འཕགས་ཤེས་ཀུན་ཏུ་བཅོམ་དོན་དམ། །བསླབ་པ་གསུམ་གྱི་སྤངས་མ་རྫོགས། །མི་སློབ་པའི་རྫོགས་ཤེས་རབ་ཀྱི། །རྣམ་གྲོལ་གཉིས་ཆ་ལས་གྲོལ་བ། །མངོན་པར་ཤེས་རྐྱེན་མེད་ཡོད་ཀྱི། །ཕུང་པོའི་ལྷག་བཅས་མ་
བཅས་དེའི། །མི་གནས་མྱང་འདས་ཁྱད་དུ་འཕགས། །མ་ལུས་སྤངས་དང་ངེས་པར་སྤངས། །བྱང་གྱུར་ཟད་པ་འདོད་ཆགས་བྲལ། །འགོག་རྣམ་ཞི་ནུབ་འདུས་མ་བྱས། །ལྟ་དཀའ་གཡོ་མེད་མི་འདུད་པ། །འཆི་མེད་ཟག་
མེད་གནས་གླིང་སྐྱོབ། །མགོན་དཔུང་འཆི་འཕོ་མེད་རིམས་མེད། །གདུང་མེད་བདེ་ཞི་བདེ་བའི་གཞི། །བདེ་བར་འགྱུར་དང་ནད་མེད་དང་། །མི་གཡོ་མྱང་འདས་མ་སྐྱེས་དང་། །མ་བྱུང་མ་བྱས་ལས་ཉོན་གྱི། །འདུས་
མ་བྱས་སྐྱེ་མེད་རྣམ་གྲངས། །འགོག་ཞི་གྱ་ནོམ་ངེས་པར་འབྱུང་། །ལམ་བདེན་བདེན་བཞིའི་མངོན་རྟོགས་རིམ། །ཚོགས་སྦྱོར་མཐོང་སྒོམ་མཐར་ཕྱིན་ལམ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དབང་པོ་བསྡམས་ཟད་ཤེས། །མི་ཉལ་ཤེས་བཞིན་དགེ་གཞན་
དང་། །ཤེས་རབ་གསུམ་བསྒོམ་སྣང་ཉིད་འགྱུར། །དེའི་གང་དྲོད་རྩེ་བཟོད་ཆོས་མཆོག །སོ་སོ་རང་གི་བདེན་རྣམས་ལ། །སྣང་བ་ཐོབ་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། །ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་བཅས་པ་དྲོད། །དེ་ལྟར་སྣང་བ་
མཆེད་པ་དང་། །ཕྱོགས་གཅིག་ལ་ཞུགས་རྗེས་སུ་སོང་། །དེ་མ་ཐག་སེམས་དེའི་མཇུག་ཏུ། །མི་དམིགས་ཏིང་འཛིན་དེ་ཉིད་ཤེས། །མཚུངས་ལྡན་གཅིག་གིས་དམིགས་བྱ་དང་། །དམིགས་བྱེད་མཉམ་པས་མཉམ་ཤེས་དང་། །སོ་སོ་རང་ལ་སེམས་ཅན་ཆོས། །
8-726
ཐམས་ཅད་དུ་གཉིས་བརྡ་བསལ་ལ། །དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པའང་དེ། །དེ་ནི་སྤྲོས་མེད་སྤྲོས་བཅས་ན། །བདེན་དང་བདེན་ལ་བཟོད་ཤེས་དང་། །རྗེས་སུ་བཟོད་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ། །བཅུ་དྲུག་མ་མཐོང་མཐོང་བའི་
ལམ། །སྡུག་བསྔལ་བདེན་དབང་བྱས་པའི་ཆོས། །སྦྱོར་བ་དེ་ལ་རྣམ་དཔྱད་ཤེས། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གང་གིས། །སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤངས་སྤོང་དེ་བཟོད། །དེ་ཡི་མཇུག་ཐོགས་རྣམ་གྲོལ་ཤེས། །འདི་གཉིས་འཕགས་ཆོས་
རྒྱུར་གཏོགས་པའི། །ཟག་མེད་ཤེས་རབ་རྗེས་བཟོད་དང་། །བཟོད་དེ་ངེས་འཛིན་རྗེས་ཤེས་སོ།

译文
不动业从无明缘而生。共同非共同力，有力无力开许禁止，细分为律仪、非律仪，以及非二者三种。律仪是别解脱、禅定和无漏。
八类如单一行为，称为具有与破戒。乐苦舍受，见生众多他受，黑白混合业尽，布施与持戒诸业。自我拥有、分享享用，生稳高低劣妙，有情业力与瑜伽力，菩萨自在与佛陀的事业成就诸种事业，皆说为不可思议。
因集生起及缘的性相，以此等安立为轮回之因。灭谛性相深奥标志，胜义未圆满圆满无庄严，有庄严有余无余，殊胜异门等。何处灭为真如，何者能灭为无漏道，所灭烦恼不生，前者为经义，后者的真如所缘何处，有漏事物完全灭，是为无余灭性相。
因仅为行止息故为灭，彼等与灭亡并非他异，以性相不同非不异，因此非二者，以自证，非为非二俱，无戏论涅槃称深奥。有漏道的烦恼种子损减的灭，异门支分涅槃标志。
圣智普遍摧毁胜义，三学断除未圆满，无学圆满智慧，二种解脱从业解脱，神通有无缘的有余无余蕴，不住涅槃为殊胜。无余断除、决定断除，清净、灭尽、离贪，灭息寂没无为，难见不动不屈，不死无漏住处洲岛救护，依怙无死亡无热病，无热苦寂静乐基，安乐无疾，不动涅槃无生，无有无作，业烦恼无为无生异门。
灭寂妙善决定出离。道谛四谛现证次第，资粮加行见修究竟道，持戒根律仪尽智，不睡正知他善，修三慧成为明性。彼中暖顶忍法胜，于各自诸谛，获得光明之三摩地，智慧相应为暖相。如是光明增盛，入一分随顺，其后心随即，无所缘三摩地即知，
相应一者所缘，能所缘平等故为等智，于各自有情法，一切二相标志遣除，所缘法智亦彼。彼为无戏论，若有戏论，于谛及谛忍智，随忍智十六刹那，未见见道。苦谛所摄法，观察彼等的智慧，无间道断除苦谛所断，彼为忍，彼后为解脱智。此二属圣法因的无漏智慧，随忍与忍决定随智。


 ། བདེན་པ་ལྷག་མར་དེ་བཞིན་སྦྱར། །གཟུང་རྟོགས་འཛིན་རྟོགས་མཚན་མེད་གནས། །སྐད་ཅིག་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་འོ། །ཆོས་མིག་
རྡུལ་མེད་དྲི་བྲལ་ཏེ། །ཆོས་མཐོང་ཐོབ་དང་རིག་རྟོགས་དང་། །བརྒལ་གཉིས་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་དང་། །གཞན་གྱི་མི་བཀྲི་མི་འཇིགས་ཐོབ། །གོང་གྱུར་འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་འདས། །ཆུང་འབྲིང་ཆེ་དང་སྦྱོར་བ་དང་། །
བར་ཆད་མེད་དང་རྣམ་གྲོལ་དང་། །ཁྱད་པར་ལམ་མོ་བསམ་གཟུགས་བརྒྱད། །ཀུན་བྱང་རྣམ་གཞག་རྣམ་དག་སྒྲོས། །ལུང་མ་བསྟན་རྩ་བཞིས་ཉོན་མོངས། །རང་ཉོན་ཀུན་དཀྲིས་བྲལ་རྣམ་བྱང་། །དེ་ཡང་ཉམས་གནས་ཁྱད་
ཆ་མཐུན། །བར་མེད་ཐོད་རྒལ་ཅི་དགར་འཇུག །ཡན་ལག་སྙོམས་འཇུག་ཚད་མིང་གདགས། །ལྔ་བཞི་ལྔ་བཞི་བསམ་གཏན་བཞིར། །གཟུགས་མེད་རོ་གཅིག་ཡན་ལག་མེད། །མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་ཡིད་བྱེད་དང་། །མོས་བྱུང་རབ་དབེན་དགའ་སྡུད་དཔྱོད། །
8-727
སྦྱོར་མཐའ་སྦྱོར་མཐའི་འབྲས་ཡིད་བྱེད། །འདིས་ནི་ངང་ནས་ཐ་མའི་བར། །སྙོམས་འཇུག་དྲུག་ནི་ཉེར་བསྡོགས་དང་། །མི་ལྕོགས་མེད་མཐའ་དངོས་གཞི་ཡིན། །རྒྱུ་ཚད་ཆུང་འབྲིང་ཆེར་བསྒོམས་པས། །འབྲས་ཚད་བསམ་གཏན་སྐྱེས་
གསུམ་གསུམ། །ཁྱད་པར་ཅན་བསྒོམས་ཚངས་ཆེན་ནོ། །གཟུགས་མེད་མཐོ་དམའ་ངན་དང་བཟང་། །མིང་དུ་བཏགས་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཀུན་གྱི་ས་མཐུན་འཕེལ་མཐར་ཕྱིན། །བདེན་བཞི་མཐོང་བས་རྟོག་ཐུན་དམིགས། །དང་པོའི་ཉེར་
བསྡོགས་ནས་བཟུང་ནས། །ཅི་ཡང་མེད་པར་དེ་དག་ཉིད། །ཟག་མེད་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དུ། །སྐྱེས་པས་དེར་འགྱུར་སྲིད་རྩེ་ནི། །འདུ་ཤེས་རྒྱུ་བ་མི་གསལ་བས། །རྟེན་དུ་མི་རུང་བས་འཇིག་རྟེན། །འདུ་
ཤེས་གསལ་བས་སྙོམས་འཇུག་པ། །དེ་ཙམ་ཀུན་ཤེས་འདས་ལམ་གཏོགས། །དགུ་པ་འགོག་སྙོམས་འདས་པ་ཡིན། །མི་རྟེན་ལ་སྐྱེད་ཚེ་དེར་རམ། །ཤི་ན་གཟུགས་སུ་མངོན་དུ་བྱེད། །འབད་རྩོམ་མེད་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་
མིན། །ལམ་ནི་ཆུང་ངུའི་ཆུང་སོགས་ཀྱི། །ས་དགུ་དག་ཏུ་ཁམས་གསུམ་ན། །སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་རྣམ་པ་ནི། །ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་སྤོང་། །དེ་ཡི་སྦྱོར་ལམ་ངོས་སྐལ་གྱི། །ས་བོན་ཆ་རེ་
ཙམ་སྤོང་བ། །དངོས་གཉེན་དེ་ཡིས་དེ་སྤོང་ལ། །བར་ཆད་མེད་པ་གང་སྤངས་དེའི། །རྣམ་གྲོལ་མངོན་དུ་བྱེད་པའོ། །འབྲིང་སྤོང་སྦྱོར་སོགས་གསུམ་ལྟ་བུ། །སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ཁྱད་པར་ལམ། །གསུམ་དང་གཉིས་ཡང་ལམ་བསྒོམ་པ། །
8-728
ཐོབ་པར་བྱ་དང་བརྟེན་པ་དང་། །བསལ་ཕྱིར་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པའོ། །སུན་འབྱིན་སྤོང་བ་རྟེན་ཐག་རིང་། །དངོས་ལ་ཡོངས་རྟོག་རྩོལ་བས་བྱུང་། །སྤྱོད་བྱེད་སྦྱོར་དང་འདྲེས་མངོན་རྟོགས། །ངེས་འབྱིན་ཐ་དད་བསླབ་གསུམ་
སྤྱོད། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་དང་སྡུད་པའི་ལམ། །དེ་དག་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་དང་། །ཡང་དག་སྤོང་དང་རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་། །དབང་སྟོབས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་དང་། །འཕགས་ལམ་དམིགས་པ་ངོ་བོ་དང་། །སྒོམ་དང་འབྲས་བུ་
ཞིབ་བཤད་དོ། །ལམ་བཞི་ཆོས་ཀྱི་གནས་བཞི་དང་། །ཞི་ལྷག་དབང་པོ་གསུམ་རིམ་བཞིན། །གོང་མའི་ལམ་མོ་དེས་འོག་མའི། །དགེ་ཡང་རྒྱས་ཏེ་དབང་འབྱོར་ཕྱིར། །གནས་ངན་ལེན་པ་ཉི་ཤུ་བཞི། །དེ་བསགས་
ཕྲད་ཐོབ་རྒྱུན་གཅོད་དང་། །དེ་ཟད་བྲལ་བའི་ཐོབ་ཐོབ་ཕྱིར། །སྦྱོར་བཅས་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ། །སྒྲིབ་པ་ཀུན་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་། །མི་ཤིགས་བརྟན་སྲ་ཁྱབ་པས་གང་། །རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུ་དེའི་འོག་ཏུ། །
གནས་གྱུར་ཟད་ཤེས་མི་སྐྱེ་ཤེས། །མི་སློབ་པ་ཡི་ཆོས་བཅུའོ། །ལམ་དང་རིགས་པ་སྒྲུབ་པ་དང་། །ངེས་པར་འབྱིན་མཚོན་དོན་བསྡུ་ཡིན། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས། བདེན་
པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་གཉིས་པའོ།

译文
对余谛也当如是配。所取了知能取了知无相住，刹那作业圆满。法眼无尘离垢，见法获得明了，无需依赖二疑，不被他引不畏惧，超越世间出世间，小中大与加行，无间道与解脱道，胜进道。八种色界定，染净安立清净详解。
无记根本四种烦恼，自烦恼随烦恼解脱清净。彼亦退住胜分顺，无间超越随意入，支分等至量命名。五四五四四禅定，无色一味无支分。性相殷切作意，信解所生极离喜乐寻伺，加行究竟加行究竟果作意，由此自然至最终。
六等至为近分，不能胜边际根本定。以因量小中大修习，果量三三种禅生，修特胜者为大梵。无色界高低劣善，假立名称不可思议。一切地相顺增长圆满，见四谛了知一分所缘。从初近分直到，无所有处彼等，无漏智慧相应，所生转变有顶。
想行不明显，不适宜作为所依故为世间，想明显为等至者，仅此为遍知属出世道。第九灭尽定是出世间，无所依处能生，彼寿终或死后，于色界现前实现。因无勤作故非无色，道为小中小等，九地中于三界，行持烦恼种类，断除大品大等。
彼之加行道随应，断除种子少分，真对治能断彼，无间道所断的，现前实现解脱道。如断中品加行等三，较前为殊胜道，修持三种二种道。
为获得依止及，断除故修对治。厌患断除依处远离，实观于事由努力生，行作加行及混合现证，决定出离差别三学行，修行摄道，彼等为念住，正断神足根，力觉支与圣道，所缘体性，修习果报细说。四道与四法住，止观三根依次，上道亦令下道，善增长因自在故。二十四种恶习气，集合遭遇获得断流，尽离得获故，具加行无间道。不为一切障所覆，不坏坚固周遍之，如金刚，其后转依尽智无生智，无学十法。
道与理趣修行，决定出离标志总结。《阿毗达摩辨别颂》中，第二抉择谛品。


། །།
༄། །ཆོས་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་གསུམ་པ།
ཆོས་རྣམ་ངེས་པ་ཆོས་སྤྱོད་ཡུལ། །དམིགས་དང་རིགས་པ་ཀུན་འཚོལ་ཤེས། །རྣལ་འབྱོར་ས་མཁས་གནས་དང་རྒྱས། །མདོ་སྡེ་དབྱངས་བསྙད་ལུང་བསྟན་དང་། །
8-729
ཚིགས་བཅད་ཆེད་བརྗོད་གླེང་གཞི་དང་། །རྟོགས་བརྗོད་དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་དང་། །སྐྱེས་རབས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། །རྨད་བྱུང་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྡེའི། །ལྔ་ནི་ཉན་ཐོས་མདོ་སྡེ་བཞི། །འདུལ་དང་གཉིས་ནི་བྱང་
སེམས་མདོ། །གཉིས་ཀའི་མངོན་པ་གཅིག་རིམ་བཞིན། །གཉེན་པོ་བསླབ་གསུམ་ཆོས་དོན་དང་། །འབེལ་བའི་གཏམ་གྱིས་སྡེ་སྣོད་གསུམ། །དམིགས་རྣམ་གནས་མཚུངས་ལྡན་པ་ཡིས། །ཐོས་བསམ་བསྒོམ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས། །སེམས་བྱུང་རྣམས་
ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན། །ཁྱབ་དང་སྤྱོད་པ་རྣམ་སྤྱོད་དང་། །མཁས་དང་ཉོན་མོངས་རྣམ་སྦྱོང་དམིགས། །བསྟོད་དང་བྱ་བྱེད་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ། །ཆོས་ཉིད་རིགས་པས་དཔྱོད་དེ་ལ། །མིང་དངོས་ངོ་བོ་ཉིད་ཁྱད་དུ། །འདོགས་
པ་ཀུན་འཚོལ་དེའི་ཡོངས་ཤེས། །གཞི་སྐྱེ་མེ་ལོང་ལྷར་སྣང་གནས། །ཚིག་དོན་ཡི་གེ་ངེས་པའི་ཚིག །དགོངས་མཁས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་ལ་སྦྱོར། །ཤིན་ཏུ་རྒྱས་གང་ཕར་ཕྱིན་གྱི། །སྡེ་སྣོད་འཇོག་རྒྱུ་ཟབ་རྒྱས་
རྒྱུ། །མི་མོས་སྐྲག་རྒྱུ་མི་འབྱུང་རྒྱུ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་སྐྱེ་མེད་སོགས། །དགོངས་དང་ལྡེམ་པོར་དགོངས་པ་དང་། །ཏིང་འཛིན་མཁས་དང་མཆོད་འོས་བསྟན། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་
ལས། ཆོས་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་གསུམ་པའོ།། །།
༄། །ཐོབ་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་བཞི་པ།
ཐོབ་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་གང་། །གང་ཟག་མངོན་རྟོགས་འབྲས་སོ་བདུན། །སྤྱོད་པས་ཕྱེ་གསུམ་ངེས་འབྱུང་གསུམ། །ཉེར་བསྟན་པས་གསུམ་སྦྱོར་བས་གཉིས། །
8-730
འབྲས་བུ་ཉེར་བདུན་ཁམས་བཅུ་གསུམ། །སྤྱོད་པས་ཕྱེ་བ་རྣམ་ལྔའོ། །འདོད་སྡང་གཏི་མུག་ང་རྒྱལ་བ། །ཆ་མཉམ་ཆུང་སྤྱོད་འདུན་ཉོན་མོངས། །ཤེས་ཆེ་མཉམ་ཆུང་སྒོ་ནས་བཞག །ཉན་རང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་
ལ། །རིགས་དང་རང་བཞིན་སེམས་བསྐྱེད་བསམ། །དམིགས་བསྒྲུབ་འབྲས་བུའི་ཁྱད་ཀྱིས་འབྱེད། །ཚོགས་མ་བསགས་དང་གཉིས་མིན་བསགས། །ཚོགས་དང་སྦྱོར་ལ་ཉམས་པ་ཞར། །དད་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་བ། །དབང་རྟུལ་གཞན་དྲིང་
འཇོག་པ་དང་། །དབང་རྣོན་ཤེས་རབ་རྗེས་འབྲངས་ནས། །བདེན་པ་མངོན་རྟོགས་ལ་སྦྱོར་བས། །དེ་གཉིས་བསྒོམ་པའི་ལམ་དུ་ནི། །དད་པས་མོས་དང་མཐོང་བས་ཐོབ། །སྙོམས་འཇུག་ལས་ནི་ལུས་མངོན་བྱང་། །ཚེ་ཡོངས་
གྱུར་དང་དེ་ཉིད་དང་། །གཞན་ནི་ཤི་ནས་གཟུགས་ཁམས་དུའོ། །ཤེས་རབ་སྟོབས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་གྲོལ། །རྣམ་པར་ཐར་སྒྲིབ་ལས་མིན་དང་། །ཤེས་རབ་སྙོམ་འཇུག་གཉིས་ཀ་ཡི། །གཉིས་ཀའི་ཆ་ལས་རྣམ་གྲོལ་ལོ། །
ངེས་འབྱེད་ཆ་ནས་བཅོ་ལྔའི་བར། །བསྒོམ་སྤང་མ་སྤངས་འཇིག་ལམ་དུ། །རྣམ་ལྔའི་བར་བཅོམ་དང་པོའི་ཞུགས། །སྔར་བརྒྱད་སྤངས་པ་གཉིས་པ་ལ། །དགུ་གའམ་ཅི་ཡང་མེད་ཚུལ་བྲལ། །གསུམ་པ་གང་ལ་ཞུགས་
པ་དེའི། །བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དེ་འབྲས་བཞག །འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་བྱ་ཕྱིར་བརྩོན། །ཞུགས་པ་འབྲས་གནས་ལྔ་བཅོམ་པ། །གཉིས་ཞུགས་དྲུག་ཟད་ཕྱིར་མི་འོང་། །བདུན་དང་བརྒྱད་སྤངས་གསུམ་ཞུགས་པ། །རྣམ་དགུ་ཟད་པ་ཕྱིར་མི་འོང་། །
8-731
སྲིད་རྩེའི་བརྒྱད་དང་དགུའི་སྤོང་ལམ། །དགྲ་བཅོམ་ཉིད་ཞུགས་དེ་ཟད་ཐོབ། །ཟད་པ་ཤེས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ། །འབྲས་གནས་བསྒོམ་སྤངས་གཅིག་ཙམ་ཡང་། །མ་སྤངས་རེ་ལྟར་ཐོག་ན་བདུན། །རྣམ་གསུམ་བཞི་བཅོམ་རིགས་
ནས་རིགས། །བདུན་བརྒྱད་ཟད་ཚེ་བར་ཆད་གཅིག །ཀུན་སྦྱོར་གཅིག་སྤངས་བར་སྲིད་འདའ། །གཉིས་ཀ་མ་སྤངས་གཟུགས་འོངས་པ། །སྐྱེས་མ་ཐག་དང་འདུ་ཤེས་མེད། །འདུ་བྱེད་བཅས་བཞི་གཟུགས་མེད་ལ། །བར་སྲིད་མ་
གཏོགས་གཞན་མཚུངས་སོ།

译文
第三品：法决定论
法决定即法行境界，所缘与理趣遍寻知，瑜伽地善巧住处广，经、应颂、授记、
偈颂、自说、缘起、本生、方广、希有、论议部类。其中五是声闻经部，律及二种是菩萨经，二者共同的阿毗达摩一种，依次为对治、三学、法义，及相关谈论成为三藏。所缘相住相应，由闻思修所生之心，是诸心所行境。
遍及行相行持，善巧烦恼清净所缘，赞叹作用因由成立，法性理趣观察，名义体相特别，安立遍寻及其遍知，基生明镜现神住处，语义文字决定语，善了意趣闻思修相应，极为广大即是波罗蜜，藏处因由深广因，不信惧怕不生因，无自性无生等，意趣隐义意趣，三摩地善巧堪供养宣说。《阿毗达摩辨别颂》中，第三法决定论品。
第四品：获得决定论
何为获得决定？补特伽罗现证果三十七，行为分三种决定出离三，近示三种加行二，
二十七果十三界，行为分五种。贪嗔痴慢，平等小行欲烦恼，知大中小方面安立。声闻缘觉大乘，种性自性发心思，所缘修行果差别区分。未积资粮及非二积，资粮加行退失旁，信随法随行，钝根依他安立，利根智慧随行后，趋入现证谛，彼二在修道中，信解与见得，从等持则身证，
寿命转变及彼，其他死后生色界。以智慧力解脱烦恼，解脱障非由慧定，两者皆解脱。从决定分位至十五间，未断修所断入坏灭道，断至五种为初果向，先断八种为第二果，断全九或无所有断，第三果向即彼，十六时为彼果安立。为得殊胜果故精进，
向住果断五种，二向断六为不还，断七八为三果向，断尽九种为不还。有顶八九断道，阿罗汉向断尽彼，获得尽智为阿罗汉。住果修所断即使，一种未断最多七，断三四种为种性向种性，断七八时为一间，断一结为中般涅槃，二俱未断来色界，生即及无想，有行四种无色界，除中有外余相同。


 །གོང་འོག་གཉིས་ཏེ་བཞི་པ་ལ། །ཆུང་འབྲིང་ཆེ་དང་ཆེས་ཆེར་དང་། །ཤིན་ཏུ་སྤེལ་བསྒོམས་འོག་མིན་འགྲོ། །ཉམས་འཕར་ཕྱེད་འཕར་ཐམས་ཅད་དུ། །འཆི་འཕོ་མ་སྤེལ་བསྒོམ་སྲིད་རྩེ། །དགྲ་
བཅོམ་དྲུག་འདོད་དེ་དག་ལས། །ལྔ་ནི་དད་དང་མོས་ལས་བྱུང་། །བདེ་བར་གནས་ལས་ཉམས་འགྱུར་སྲིད། །གཅིག་ནི་མཐོང་བས་ཐོབ་པ་ལས། །མཐོང་ཆོས་བདེར་གནས་དུས་དང་སྦྱོར། །ཀུན་གྱི་རྣམ་གྲོལ་མི་གཡོ་
བ། །ཁམས་གསུམ་སྤྱོད་པ་སོ་སྐྱེ་དང་། །ཀུན་སྦྱོར་ལྷག་མ་ཡོད་མེད་པའི། །འཕགས་ཆོས་ཐོབ་གཉིས་འདོད་གཟུགས་ནི། །དབང་ཐོབ་བྱང་སེམས་འདོད་རང་རྒྱལ། །མཆོག་གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ཡིན། །ཆོས་སྤྱོད་ཚོགས་སྦྱོར་
ལྷག་བསམ་སྤྱོད། །ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་སྒྲིབ་པ་བཅུ། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་གཉེན་ས་བཅུར་གནས། །དེ་ལས་དྲུག་ནི་མཚན་མར་སྤྱོད། །གཅིག་ནི་མཚན་མེད་དག་པའི་གསུམ། །འདུ་བྱེད་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ཡིན། །མཐོང་གཏོགས་མི་ལྕོགས་མེད་བརྟེན་ནས། །
8-732
འདས་པའི་ལམ་གྱི་ཁམས་གསུམ་པའི། །ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་སྤོང་། །འབྲས་གཉིས་ལ་བཏགས་མཐོང་ཆོས་སམ། །འཆི་ཚེ་དགྲ་བཅོམ་མ་བྱས་དེ། །སྨོན་ལམ་སྟོབས་ཀྱིས་རང་རྒྱལ་འཕེན། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་བཅུར་
བཤད་པ། །ཆོས་དོན་ཁོ་ན་རྗེས་མངོན་རྟོགས། །ཚོགས་སྦྱོར་མཐོང་དང་སྒོམ་པའི་ལམ། །དཀོན་མཆོག་ཀུན་ཏུ་མི་འབྱུང་དང་། །མཐར་ཐུག་ཉན་རང་བྱང་མངོན་རྟོགས། །དད་དང་མི་བྱའི་སྡོམ་ཐོབ་དང་། །མཐར་ཕྱིན་ལམ་
གྱི་གསུམ་བཞག་ལ། །དེ་ལྟར་བདུན་གྱི་ཐ་མ་གསུམ། །ཉན་ཐོས་སེམས་དཔའི་ཁྱད་ཉེར་གཅིག །ཚད་མེད་རྣམ་ཐར་ཟིལ་གནོན་དང་། །ཟད་པར་ཉོན་མོངས་མེད་བསམས་ཤེས། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་མངོན་ཤེས། །མཚན་
དཔེ་ཡོངས་དག་སྟོབས་མི་འཇིགས། །དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བསྲུང་བ་མེད། །བསྙེལ་བ་མི་མངའ་བག་ཆགས་བཅོམ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེ་དང་མ་འདྲེས་ཆོས། །རྣམ་མཁྱེན་དེ་དག་ཕྱེད་ལས་བཅས། །ཁྱད་འཕགས་ལམ་ཐོབ་སྔར་དམན་
འདོར། །ལྷག་མེད་དབྱིངས་སུ་ཉན་ཐོས་ལམ། །རྒྱུན་གཅོད་དེ་ལྟར་བྱང་སེམས་མིན། །དེ་ཕྱིར་རྒྱུ་འབྲས་མི་ཟད་བསྟན། །ཚུལ་མིན་དྲི་ཕྱིར་ལུང་མི་སྟོན། །རྒྱུན་མ་གྲུབ་སྲིད་ཚད་མེད་སྐྱེ། །དེ་ཕྱིར་འབྲས་བུ་
གསུམ་འགྱུར་མིན། །བདེན་རྟོགས་བསྒོམ་ལ་ཤེས་སྒྲིབ་ཀྱི། །གཉེན་པོ་བརྟེན་གྱི་ཉོན་སྒྲིབ་མིན། །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་ཚེ་ཅིག་ཅར་སྤང་། །ཅིག་ཅར་དགྲ་བཅོམ་བདེ་གཤེགས་འགྱུར། །སྔགས་ཀྱིས་བསད་པའི་དུག་བཞིན་དུ། །མི་རྟོག་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཟིན་པས། །
8-733
ཉོན་མོངས་བྱང་ཆུབ་ཡན་ལག་འགྱུར། །དེ་ཕྱིར་བྱང་སེམས་ཤེས་བྱ་དང་། །རྣམ་རྟོག་རྣམ་མི་རྟོག་ལ་མཁས། །གཉིས་ཀྱི་དབང་པོ་སྦྱོར་བའང་བྱེད། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས།
ཐོབ་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་བཞི་པའོ།། །།
༄། །འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལྔ་པ།
འབེལ་གཏམ་རྣམ་ངེས་དོན་དང་ནི། །རྣམ་ཤེས་ཕྱེ་ནས་ཀུན་ཏུ་བསྟན། །ཡང་དག་དྲི་དང་བསྡུ་བ་དང་། །སྨྲ་དང་ལྡེམ་དགོངས་རྣམ་
ངེས་སོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་རྒྱུ་འབྲས་དང་། །ལས་ལྡན་འཇུག་པ་གསུམ་དང་གསུམ། །ལྔ་ཚན་བཞིས་བསྟན་བཤད་བྱའོ། །སྒོ་དྲུག་གི་དང་བཅུ་བཞི་ནི། །དེ་གསལ་བྱེད་པའི་རྣམ་བཤད་ཡིན། །ཆོས་གང་ཆོས་གཞན་
དང་སྦྱར་ནས། །མུ་བཞི་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྟོན། །དེ་འདྲ་མེད་ཅེས་སྤོང་བ་ནི། །རབ་ཕྱེ་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པ་ཡིན། །རྣམ་དབྱེ་བདུན་ནི་དབྱེ་བ་དང་། །བཅས་པ་སྦྱར་བརྒྱད་ཡང་དག་གི །རྣམ་པར་
ངེས་པའི་ལམ་བཞིས་སོ། །གནས་བཅུ་ཡི་ནི་དགོས་པ་བསྡུ། །སྨྲ་བ་སྨྲ་བའི་ཞལ་ལྕེ་དང་། །སྨྲ་བའི་གཞི་དང་སྨྲ་བའི་རྒྱན། །སྨྲ་བ་ཆད་པས་བཅད་པ་དང་། །སྨྲ་ལས་འབྱུང་སྨྲར་གཅེས་སྤྲས་སོ།

译文
上下二类为第四，小中大及极大，极其增修往色究竟，退增半增一切处，死亡不增修有顶，阿罗汉有六种，其中五种由信解而生，从安乐住可能退失，一种从见而获得，现法乐住及时相应，一切解脱不动，
三界行为凡夫及，有余无余系缚的，获得两种圣法，欲界**获得自在，菩萨欲界独觉，最胜化身亦是。法行资粮加行增上意乐行，非烦恼性十种障，违品对治住十地，其中六是有相行，一是无相及三净，无功用行。依不能胜进入，
出世间道三界，一切烦恼顿时断，二果假名现法或，死时未成阿罗汉彼，以愿力引发独觉，所说十种现证，唯法义随现证，资粮加行见修道，三宝普不生及，究竟声闻菩萨现证，信解不应作律仪获得及，究竟道三种安立，如是七种最后三，
声闻菩萨差别二十一，无量解脱胜处，遍处无烦恼等持智，各别正确了知神通，相好圆净力无畏，念住守护无失，不忘除习气，大悲不共法，遍智彼等及其半，获得殊胜道舍前劣，无余界中声闻道，断流而菩萨不然，因此因果不尽宣说，
不问不答不正确询问故不显示，未成立相续有无量生，因此不成为三果，真实了证修时智障，所依对治非烦恼障，证菩提时顿时断，顿时成阿罗汉善逝，如被咒杀之毒般，由无分别智摄持，
烦恼转为菩提支分，因此菩萨于所知，分别无分别善巧，亦修二种根。《阿毗达摩辨别颂》中，第四获得决定论品。
第五品：相关谈论决定论
决定相关谈论义及，分析识而普遍宣示，正确询问摄要及，说话隐义决定。自性及因果，业相应行入三与三，四个五组宣说解释，六门十四种，是彼明了的详解，任何法与他法结合，显示四句亦如是，
无有如是的舍弃，分别普遍宣说，七种分类与，具相结合八种正确，决定的四种道，摄十处义利，说者说话准则及，说话基础和说话庄严，说话裁决及，从说话生起说话精华。
;


 །
དང་པོ་གཉིས་ནི་དྲུག་དྲུག་གི །སྨྲ་བའི་གཞི་འདིར་བསྒྲུབ་བྱ་གཉིས། །སྒྲུབ་བྱེད་བརྒྱད་དང་ལྷག་རིམ་བཞི། །ལྔ་གསུམ་དྲུག་དང་གཉིས་ཀྱིས་བཤད། །མི་རྩོད་དམིགས་བསལ་གནས་བཅུ་གཉིས། །གཞན་བརྗོད་དོན་གཞན་བསྒྱུར་ལྡེམ་དགོངས། །
8-734
སྡིག་ཏོ་དགེ་བ་ངན་པ་མཆོག །འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་བྱང་ཆུབ་རྒྱུར། །སྤང་བྱ་གཉེན་པོར་བསྒྱུར་བ་བཞི། །དེ་ལྟར་འཕགས་པ་ཐོགས་མེད་གཞུང་ལུགས་མཚོ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེའི་ཁ་དོག་གིས་སྐྲག་ནས། །འཇུག་
ངོགས་དོར་ལ་ཚིག་ལོའི་ཆུ་ཀླུང་གི །རེ་སྐོང་ཀླུ་དབང་པད་དཀར་འཛིན་འདིའོ། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས། འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་ངེས་པ་བསྟན་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་
པ་ལྔ་པའོ། །ཆོས་མངོན་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་གངས་ཀྱི་རིའི་པཎྜི་ཏ་པདྨ་དཀར་པོས་སྦྱར་བ་རྫོགས་སོ།

译文
前两者各六种，此说话基础有两种所立，八种能立及四种顺序，以五三六二种解释。不争论的特例十二处，他说转为他义为隐义意趣。
罪变为善劣变胜，轮回因变为菩提因，所断变为对治四种。如是圣者无著典籍海洋，因极为广大的色彩而恐惧，舍弃入水之岸，以偈颂之河流，满足愿求的龙王持白莲者此也。《阿毗达摩辨别颂》中，第五相关谈论决定论品。《阿毗达摩辨别》由雪山学者白莲花班智达撰著圆满。


 །མཚམས་སྦྱར་ལེགས་ལ་བརྒལ་ལན་རན་པར་བསྟན། །དགོས་པ་རྒྱ་ཆེ་བསྡུས་པ་འགག་འདྲིལ་ལ། །
ཚིག་དོན་ལེགས་པར་ཕྱིན་འདིས་ཀུན་ལས་བཏུས། །ཉིན་བྱེད་འདབ་བརྒྱ་ཕྲད་བཞིན་རྒྱས་གྱུར་ཅིག། །།


译文
善于连接而适当展示质疑答复，宗旨广大简要凝聚要点，
词义善妙完成此遍摄集论，如日光与百瓣莲花相会般愿广大！
;


